සියලුම වී වර්ගවල මිල ගණන් පහළට - ආණ්ඩුව ගොවි ප්‍රශ්නයක් අභියස!

ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකාර්මික අංශය මේ වන විට මුහුණ දී සිටින්නේ පෙර නොවූ විරූ ආර්ථික ඛේදවාචකයකටය.

එක් පසෙකින් පාරිභෝගිකයාට තම ප්‍රධාන ආහාරය වන සහල් මිලදී ගැනීම සඳහා අධික මිලක් ගෙවීමට සිදුවී ඇති අතර, අනෙක් පසින් රටට බත සපයන ගොවියාගේ වී අස්වැන්න කුණු කොල්ලයට විකිණී යමින් පවතී. මෙම පරස්පර විරෝධී වෙළෙඳපොළ හැසිරීම හමුවේ වත්මන් ආණ්ඩුව දැවැන්ත සමාජ-ආර්ථික හා දේශපාලනික අර්බුදයක් අභියස සිරවී සිටින බව පැහැදිලි වේ.

ගොවියාගේ කඳුළ සහ HARTI දත්තවල යථාර්ථය

හෙක්ටර් කොබ්බෑකඩුව ගොවි කටයුතු පර්යේෂණ හා පුහුණු කිරීමේ ආයතනය (HARTI) විසින් නිකුත් කරන ලද මැයි 15 සිට 21 දක්වා සතියේ දත්ත වාර්තා පෙන්වා දෙන්නේ සමස්ත වී මිලෙහි බරපතළ කඩාවැටීමකි. විශේෂයෙන්ම, වෙළෙඳපොළ තුළ ඉහළම ඉල්ලුමක් පවතින සහල් වර්ගයක් වන කීරි සම්බා වී කිලෝග්‍රෑමයක උපරිම ගොවිපොළ මිල පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කය තුළ රුපියල් 12 කින් පහළ ගොස් ඇත. බොහෝ දේශීය සහල් සහ වී වර්ගවල මිල ගණන් මේ ආකාරයෙන්ම සුළු වශයෙන් හෝ පහත වැටෙමින් පවතින බව අදාළ වාර්තා වැඩිදුරටත් තහවුරු කරයි.

ප්‍රායෝගිකව ගත් කල, රජය විසින් නාඩු වී සඳහා රුපියල් 120 ක්, සම්බා සඳහා රුපියල් 125 ක් සහ කීරි සම්බා සඳහා රුපියල් 132 ක සහතික මිලක් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත. එහෙත්, යථාර්ථය නම් අසරණ ගොවියාට සිය තෙත වී අස්වැන්න රුපියල් 85 - 108 ත් අතර ඉතා අඩු මිලකට පෞද්ගලික අතරමැදියන්ට විකිණීමට සිදුවීමයි. නිෂ්පාදන පිරිවැය ආවරණය කර ගැනීමට පවා නොහැකි වීමෙන් මේ වන විටත් අනුරාධපුරය, පොළොන්නරුව වැනි දිස්ත්‍රික්කවල ගොවීහු දැඩි ණය බරකට මුහුණ දී සිටිති.

සහල් මාෆියාවේ අසීමිත සූරාකෑම

ගොවියාගෙන් රුපියල් 100 ට අඩුවෙන් වී මිලදී ගන්නා මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන් සහ ජාවාරම්කරුවන්, ඒවා දැවැන්ත සයිලෝවල ගබඩා කර කෘත්‍රිම හිඟයක් නිර්මාණය කරති. ප්‍රතිඵලය වී ඇත්තේ පාරිභෝගිකයාට සහල් කිලෝවක් රුපියල් 220 ත් 300 ත් අතර අධික මිලකට මිලදී ගැනීමට සිදුවීමයි. කතිපයාධිකාරියක් (Oligopoly) ලෙස හැසිරෙන මෙම සහල් මාෆියාව, රජයේ පාලන මිල පවා නොතකා හරිමින් අතයට ගනුදෙනු (Under-the-table transactions) හරහා අතිවිශාල ලාභයක් ලබන බවට තොග වෙළෙඳුන් පවා චෝදනා කරති. යහපත් කාලගුණය සහ පොහොර ලැබීම මත ජාතික නිෂ්පාදනය ඉහළ ගොස් හෙක්ටයාරයක අස්වැන්න කිලෝග්‍රෑම් 4,000 සීමාව ඉක්මවා ගොස් තිබියදීත්, එහි ආර්ථික වාසිය පාරිභෝගිකයාට හෝ ගොවියාට නොලැබී යාම ආණ්ඩුවේ නියාමන යාන්ත්‍රණයේ පවතින බරපතළ දුර්වලතාවයකි.

කෘෂිකර්ම අමාත්‍යවරයාගේ ස්ථාවරය සහ ආණ්ඩුවේ ප්‍රවේශය

මෙම දැවැන්ත අර්බුදය හමුවේ කෘෂිකර්ම අමාත්‍ය කේ.ඩී. ලාල්කාන්ත මහතාගේ ප්‍රකාශ ගොවි සමාජය මෙන්ම දේශපාලන වේදිකාව තුළද දැඩි කතිකාවතක් නිර්මාණය කර තිබේ. අමාත්‍යවරයා අවධාරණය කළේ, රජය විසින් රුපියල් 9,500 වැනි සහන මිලකට චීනයෙන් හෝ වෙනත් රටවලින් ගෙන්වන පොහොර සපයන බැවින් සහ නොමිලේ වාරි ජලය ලබා දෙන බැවින්, ජාතියේ ආහාර සුරක්ෂිතතාව වෙනුවෙන් ගොවීන් අනිවාර්යයෙන්ම තම අස්වැන්නෙන් නිශ්චිත කෝටාවක් වී අලෙවි මණ්ඩලයට ලබා දිය යුතු බවයි. ඒ සඳහා අවශ්‍ය නීති සම්පාදනය කිරීමට පවා යෝජනා වී ඇති බව ඔහු ප්‍රකාශ කළේය.

එහෙත් ප්‍රායෝගික පොළොවේ තත්ත්වය මීට හාත්පසින්ම වෙනස්ය. රජයේ වී අලෙවි මණ්ඩලයේ ගබඩා වෙත අස්වැන්න රැගෙන ගියද, වී වල තෙතමනය 14% ට අඩුවෙන් තිබීම අනිවාර්ය කිරීම සහ තෙත වී වේළාගැනීමට ප්‍රමාණවත් යටිතල පහසුකම් නොමැතිකම හේතුවෙන් ගොවීන්ට අපේක්ෂාභංගත්වයෙන් යුතුව ආපසු හැරී යාමට සිදුව ඇත. ගොවියාට මුහුණදීමට සිදුවී ඇති මෙම ප්‍රායෝගික ලොජිස්ටික් බාධක තේරුම් නොගෙන, හුදු සහනාධාර තර්කය මත පිහිටා කටයුතු කිරීම ආණ්ඩුවේ අදූරදර්ශී බවක් ලෙස විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති.

ආනයන උගුල - ගොවියාගේ ආර්ථික මිනී පෙට්ටියට ඇණ ගැසීමක්ද?

දේශීය මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන් පාලනය කිරීමට නොහැකි වූ තැන, පාරිභෝගික පීඩනය ක්ෂණිකව සමනය කිරීම සඳහා රජය විදේශයන්ගෙන් සහල් ආනයනය කිරීමට කැබිනට් අනුමැතිය ලබා දුන්නේය. ඒ අනුව කීරි සම්බා සහ සම්බා සඳහා ආදේශකයක් ලෙස පොන්නි සම්බා සහ කිරි පොන්නි ඇතුළු GR 11 සහල් වර්ග රට තුළට ගෙන්වීමට පියවර ගැනිණි.

එහෙත් ජාතික ගොවිජන එකමුතුව සහ එක්සත් සහල් නිෂ්පාදකයින්ගේ සංගමය පෙන්වා දෙන්නේ මෙය දේශීය ගොවියා සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කරන මාරාන්තික තීරණයක් බවයි. ගොවි සංවිධාන පෙන්වා දෙන දත්තවලට අනුව, රට තුළ ප්‍රමාණවත් වී සංචිත (මෙට්‍රික් ටොන් මිලියන 3.6 ක් පමණ) ඉතිරිව තිබියදීත්, උත්සව සමයේ සුළු අවශ්‍යතාවයට මුවා වී අවශ්‍යතාවයට වඩා 20-30 ගුණයක (මෙට්‍රික් ටොන් 150,000 කට ආසන්න) සහල් තොග ආනයනය කර ඇත. මෙහි සෘජු ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මේ වන විට දේශීය නාඩු වී කිලෝවක මිල රුපියල් 100 ක් දක්වාම අන්ත පරිහානියකට ලක්ව ඇත. අනවශ්‍ය පරිදි සහල් ආනයනය කරමින් තමන්ව අන්ත අසරණ තත්ත්වයකට පත් කර ඇති බැවින්, විෂය භාර අමාත්‍යවරයාට ගමට පැමිණීමට ඉඩ නොතබන බවට ගොවි සංවිධාන නායකයෝ දැඩි අනතුරු ඇඟවීමක් කර තිබේ.

"සියලුම වී වර්ගවල මිල ගණන් පහළට" යන පුවත හුදු ආර්ථික සංඛ්‍යාලේඛනයක් පමණක් නොවේ; එය ශ්‍රී ලාංකේය ගොවියාගේ ආර්ථික ඛේදවාචකයේ සජීවී සටහනකි. වී අලෙවි මණ්ඩලය හරහා ගොවියාට සහතික මිලක් ලබා දීමත්, සහල් මාෆියාව බිඳ දමමින් පාරිභෝගිකයාට සාධාරණ මිලකට බත් පතක් ලබා දීමත් යනු වත්මන් ආණ්ඩුව මුහුණ දී සිටින දැවැන්තම සමාජ-දේශපාලනික කඩඉමයි.

සහල් ආනයනය කිරීම වැනි පැලැස්තර විසඳුම්වලින් සිදුවන්නේ මෙරට මූල්‍ය සම්පත් පිටරටට ඇදී යාමත් දේශීය ගොවියා ගොවිතැනින් ඈත් වීමත් පමණි. එබැවින්, ගොවීන්ට තර්ජනය කිරීම වෙනුවට දිස්ත්‍රික් මට්ටමින් නවීන වී වියළීමේ මධ්‍යස්ථාන ඇති කිරීම, කුඩා හා මධ්‍ය පරිමාණ වී මෝල් හිමියන් සහ සමුපකාර සමිති බලගැන්වීම සඳහා වෙන් කළ රුපියල් බිලියන 10 ක සහන ණය යෝජනා ක්‍රමය නිසි පරිදි භූමියේ ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ කෘත්‍රිම හිඟයක් මවන ඒකාධිකාරී මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන්ට එරෙහිව පිරිවැය විගණනයක් සහිතව තදින් නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීම ආණ්ඩුවේ කඩිනම් වගකීමකි. එසේ නොවුණහොත්, ගොවියාගේ මෙම අපේක්ෂාභංගත්වය නුදුරේදීම රජයට එරෙහි දැවැන්ත මහජන විරෝධයක් දක්වා වර්ධනය වීම කිසිවකුටත් වළක්වාලිය නොහැක.

#සමාරා පරණවිතාන