ජපානයේ දේශපාලන නායකත්වයේ සිදුවීමට නියමිත වෙනස්කම් සහ ඒ හරහා ඉන්දියාව සහ ජපානය අතර ඇතිවිය හැකි
නව උපායමාර්ගික සබඳතාව පිළිබඳව හිටපු කැබිනට් අමාත්ය සහ ප්රකට රාජ්ය තාන්ත්රිකයෙකු වන මිලින්ද මොරගොඩ විසින් NDTV පුවත් සේවය වෙත විශේෂ ලිපියක් (Opinion) සපයා තිබේ. "With A Takaichi Mandate, India-Japan Collaboration Can Enter a New Era" යන මැයෙන් පළ වූ ලිපිය හරහා ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ ජපානයේ සානේ තකායිචි (Sanae Takaichi) වෙත ලැබෙන ජනවරමක් කලාපීය භූදේශපාලනය උඩුයටිකුරු කළ හැකි බවයි.
මෙම ලිපිය හුදෙක් ඉන්දු-ජපාන සබඳතාව ගැන පමණක් නොව, ඉන්දියන් සාගරයේ කේන්ද්රස්ථානයක් වන ශ්රී ලංකාව වැනි රටවල ස්වෛරීභාවයට සහ ස්වාධීනත්වයට බලපාන තීරණාත්මක සාධක ද අනාවරණය කරයි.
මිලින්ද මොරගොඩගේ දැක්ම: ‘අබේ’ උරුමයේ සිට ‘තකායිචි’ දක්වා
මොරගොඩ සිය ලිපියෙන් අවධාරණය කරන්නේ අභාවප්රාප්ත ෂින්සෝ අබේ සහ අග්රාමාත්ය නරේන්ද්ර මෝදි එක්ව ගොඩනැගූ "නිදහස් හා විවෘත ඉන්දු-පැසිෆික්" (Free and Open Indo-Pacific) සංකල්පයට නව ජීවයක් දීමට තකායිචිගේ නායකත්වය සමත් වනු ඇති බවයි.
විශේෂයෙන්ම, එළඹෙන මාර්තු 19 වන දින ජපාන නායකත්වය සහ ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් අතර පැවැත්වීමට නියමිත හමුව මෙහිදී තීරණාත්මක සන්ධිස්ථානයක් ලෙස ඔහු හඳුන්වා දෙයි. ඉරාන අර්බුදය සහ බලශක්ති සුරක්ෂිතතාව හමුවේ ඉන්දියාව සහ ජපානය එක්ව කටයුතු කිරීමේ ප්රායෝගික අවශ්යතාව ඔහු සිය ලිපියෙන් මතු කරයි.
චීන හිතවාදියා සිට ‘ඉන්දියාව පළමුව’ දක්වා පරිණාමය
මිලින්ද ගේ මෙම නවතම දේශපාලන කියවීම විශ්ලේෂණය කිරීමේදී ඔහුගේ අතීත භූමිකාව අමතක කළ නොහැක. බොහෝ දෙනෙකු ඔහුව හඳුනන්නේ තම පාත්ෆයින්ඩර් පදනම (Pathfinder Foundation) හරහා චීනය සමඟ සමීප සබඳතා පැවැත්වූ අයෙකු ලෙසය. චීනයේ 'එක් තීරයක් - එක් මාවතක්' (BRI) ව්යාපෘතිය වෙනුවෙන් බුද්ධිමය මැදිහත්වීම් කළ ඔහු, පසුව ඉන්දියාවේ ශ්රී ලංකා මහ කොමසාරිස්වරයා ලෙස කටයුතු කරමින් "ඉන්දියා පළමු" (India First) ප්රතිපත්තිය දැඩිව ප්රවර්ධනය කළේය.
ඔහුගේ මෙම "බහු-පාර්ශවීය" (Multi-aligned) රාජ්ය තාන්ත්රික ස්වභාවය තුළ, වත්මන් ලෝක දේශපාලන සුළඟ හමන දිශාව හඳුනාගෙන ඔහු නැවතත් බටහිර සහ ඉන්දියානු අක්ෂය දෙසට සිය අවධානය යොමු කර ඇති බව පෙනී යයි.
උපායමාර්ගික සමබරතාවය: "බිත්තර සහ කූඩ"
මිලින්ද ගේ ක්රියාකලාපය දෙස බැලීමේදී පැහැදිලි වන කරුණක් වන්නේ, ඔහු කිසිම දිනක තම සියලු බිත්තර එක් කූඩයකට දමන (Putting all eggs in one basket) අයෙකු නොවන බවයි.
ඔහු චීනය සමඟ ඇති සබඳතා සම්පූර්ණයෙන්ම අත්හැර නැත. එහෙත්, වර්තමානයේ ජාත්යන්තර දේශපාලන සුළඟ හමන දිශාව (Indo-Pacific focus) නිවැරදිව හඳුනාගෙන ඇති ඔහු, ඉන්දියාව සහ ජපානය වැනි මිතුරන් හරහා ශ්රී ලංකාවේ මෙන්ම තම පෞද්ගලික උපායමාර්ගික වටිනාකම ද ඉහළ නංවා ගැනීමට උත්සාහ කරයි.
ඔහුගේ මෙම "දෙපැත්තම සමබර කිරීමේ" (Dual Balancing) උපායමාර්ගය ශ්රී ලංකාවේ ස්වෛරීභාවයට වාසිදායක වන්නේද, නැතිනම් අපව තවදුරටත් බලවතුන්ගේ ගැටුමකට ඇද දමන්නේද යන්න විචාරාත්මකව බැලිය යුතු කරුණකි.
ශ්රී ලංකාවේ ස්වෛරීභාවයට මෙහි බලපෑම
මිලින්ද මොරගොඩ යෝජනා කරන මෙම ඉන්දු-ජපාන ශක්තිමත් සබඳතාව ශ්රී ලංකාවට ආකාර දෙකකින් බලපායි:
- ආර්ථික අවස්ථා: ජපානයේ තාක්ෂණය සහ ඉන්දියාවේ වෙළඳපොළ ශක්තිය ඒකාබද්ධ වීම හරහා ලංකාවට නව ආයෝජන (සෙමිකන්ඩක්ටර්, පුනර්ජනනීය බලශක්ති) ගලා ඒමට ඉඩ ඇත.
- ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ ගැටලුව: ඉන්දියාව සහ ජපානය එක්ව ගොඩනගන "ආරක්ෂක ව්යුහය" තුළ ශ්රී ලංකාව එක් පාර්ශවයක "උපායමාර්ගික මුරපොලක්" බවට පත්වීමේ අවදානමක් ඇත. විශේෂයෙන්ම චීනය සමඟ පවතින සබඳතා තුලනය කර ගැනීමට ඇති හැකියාව මෙහිදී අභියෝගයට ලක්විය හැකිය.
ඉන්දියාව සහ ජපානය අතර ඇතිවන මෙම නව ගම්යතාවය ලෝක බල තුලනයට වැදගත් වනු ඇත. මිලින්ද මොරගොඩ වැනි ප්රායෝගිකවාදී දේශපාලනඥයන් පෙන්වා දෙන මෙම මාවතේ ආර්ථික වාසි පැවතියද, ශ්රී ලංකාව කළ යුත්තේ බලවතුන්ගේ මෙම සන්ධාන මැද තම රටේ ස්වාධීනත්වය රැකගත හැකි "සක්රීය මධ්යස්ථභාවයක" පිහිටා කටයුතු කිරීමයි.
මූලාශ්රය: Opinion | With A Takaichi Mandate, India-Japan Collaboration Can Enter a New Era - NDTV article by Milinda Moragoda.
