ඕනෑම සිදුවීමක ධනාත්මක පැත්ත දෙස බැලීමට වඩා, එහි ඇති සෘණාත්මක පසුබිම පමණක් ග්රහණය කරගැනීමට ලාංකීය මිනිසා තුළ ඇත්තේ පුදුමාකාර උනන්දුවකි.
සිදුවීමක යථා ස්වභාවය වටහාගෙන, සමාජය නොමඟ යවන වැරදි මතවාද පතුරුවන්නට උත්සාහ නොකරන්නේ අතේ ඇඟිලි ගණනටත් වඩා අඩු පිරිසකි. ඉතා වේගයෙන් ගලායන වත්මන් ලෝකයේ, සමාජ මාධ්ය හරහා පැතිර යන පුවත්වලින් වැඩි ප්රමාණයක් අවසානයේ දී නතර වන්නේ මිනිසුන්ගේ පෞද්ගලික සෘණාත්මක සිතිවිලි සහ වෛරය මුදාහරින තලයක ය.
"Viral Culture" එක සහ සත්යයේ සෝදාපාළුව
ආගම, ජාතිය සහ ලිංගිකත්වය වැනි සංවේදී කාරණා මුල් කරගෙන පැතිරෙන ප්රශ්න අපේ රටේ අද ඊයේ ඇති වූ ඒවා නොවේ. නමුත් වර්තමානයේ ඇති ප්රධානම ගැටලුව වන්නේ, මෙම සංවේදී ප්රශ්න සාවද්ය තොරතුරු ද සමඟ මුසුවී අකුණු වේගයෙන් සමාජගත වීමයි. සමාජ මාධ්ය යුගයේ “viral culture” එක (පුවත් වේගයෙන් පැතිරවීමේ උන්මාදය) විසින් මිනිසුන්ව අන්ධ කර ඇත.
කිසියම් පුවතක සත්ය අසත්යතාව විමසා බැලීමට පෙර, එය "Share" කිරීම අද සාමාන්ය සිරිතක් බවට පත්ව තිබේ.
-
විකෘති කරන ලද (Edit කළ) වීඩියෝ
-
ඇඟ කිලිපොලා යන ශීර්ෂ පාඨ (Sensational titles)
-
අර්ධ සත්යයන් සහ Clickbait අන්තර්ගතයන් (Content)
මේවා මඟින් මිනිසුන්ගේ සිත් තුළ කෝපය හා ද්වේෂය ඉතා පහසුවෙන් වගා කිරීමට කූට උපක්රමශීලීන් සමත්ව සිටිති. සුළුතර බුද්ධිමත් ප්රජාවක් පමණක් සත්යය කුමක්දැයි විමසද්දී, බහුතරය ජනමාධ්ය සහ සමාජ මාධ්යවල බලපෑමට නතු වී, පිළිකුල් සහගත සාවද්ය තොරතුරු ආදරයෙන් වැළඳ ගනිති. බොහෝ දෙනාට අවශ්ය වන්නේ සත්යය සෙවීම නොව, තමන් විශ්වාස කිරීමට "කැමති" දේ (Narrative එක) ඔස්සේ යමින් ස්වයං වින්දනයක් ලැබීමටය. මෙය අද සමාජය මුහුණ දෙන භයානකම තත්ත්වයකි.
ශාසනයට එල්ල වන ක්රමානුකූල ප්රහාරය
අපේ රටේ මිනිසුන් තමන් සතු වටිනා දේ රැකගන්නට පොරකන්නේ සියල්ල විනාශ වූ පසු, අවසාන තත්පරයේදීය. එතෙක් සිදුවන්නේ තමන් සතු උතුම් දේටම ගරහමින්, එය විනාශ කර දැමීමයි.
ලක්බිම මෙතරම් හෝ සදාචාරාත්මකව සරුසාර වූයේ සම්බුදු සසුනේ ආලෝකය නිසා බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත. බුදුදහම යනු මේ රටේ සදාචාරය, සංස්කෘතිය සහ මනුෂ්යත්වය පවත්වාගෙන ආ ප්රධානතම බලවේගයයි. නමුත් අවාසනාවකට, පසුගිය කාල වකවානුවේ සිට අද දක්වාම උතුම් සංඝ සමාජයට එල්ල වන දැඩි විවේචන හා ප්රහාරයන් අපට නොදැක්කා සේ සිටිය නොහැකිය.
ඕනෑම ආයතනයක හෝ සංස්ථාවක මෙන්ම සංඝ සමාජය තුළද වැරදි කරන පුද්ගලයන් සිටිය හැකිය. එවැනි අය සිටී නම් ඔවුන් නීතිය ඉදිරියට පැමිණවිය යුතුය, දඬුවම් ලැබිය යුතුය. එහි විවාදයක් නැත. නමුත් තහවුරු නොවූ චෝදනා, සමාජ මාධ්ය මඩ ප්රචාර සහ ක්ෂණික ජනප්රියත්වය (Sensational content) පදනම් කරගෙන සමස්ත ශාසනයටම සහ සංඝ රත්නයටම පහර දීම කිසිසේත්ම සාධාරණ නැත.
ඇත්ත නැත්ත නිසි ලෙස නොදැන, සාවද්ය තොරතුරු නමැති කසල මල්ලක් කරපින්නා ගත් පිරිස්, පසුගිය සති කිහිපය පුරාම උතුම් ශාසනය ඉලක්ක කරමින් භික්ෂූන් වහන්සේලාට විරුද්ධව Facebook, YouTube ඇතුළු අනෙකුත් අවකාශයන්හි මඩ පෝස්තු සහ වීඩියෝ බහුලව ශෙයාර් කරමින් සිටිති.
මෙහි සැබෑ මෙහෙයුම්කරුවන් කවුද?
සාමාන්ය ජනතාව සිතන්නේ මෙවැනි පුවත් සමාජය උඩුයටිකුරු කරන්නේ ජනතාවගේම විවේචනාත්මක චින්තනය නිසා කියාය. නමුත් එය සම්පූර්ණ මුසාවකි. මේවා පිටුපස සිටින්නේ නිරාගමික, අන්යාගමික, පටු දේශපාලන න්යායපත්රවල සිටින පිරිස් හෝ "Views" සහ "Money" (මුදල්) වෙනුවෙන් ඕනෑම ජනසතු විනාශයක් කිරීමට සැදී පැහැදී සිටින කල්ලි කණ්ඩායම්ය. ඔවුන් කරන්නේ සමාජය තුළ විෂබීජ වැපිරීමයි.
ඔවුන්ගේ සැබෑ පරමාර්ථය සමාජය තුළ කෝපය, සැකය සහ ද්වේෂය වගා කරමින්, ඒ හරහා ලාභ ඉපයීමයි. Views, Shares සහ Followers වෙනුවෙන් සමාජය තුළ ගිනි අවුලුවන මේ පිරිස්, තම නිර්මාණ "Viral" කරගැනීම ගැන පමණක් සිතති. නමුත් එයින් සමාජයේ හර පද්ධතියට, ආගමික විශ්වාසයට හා මනුෂ්යත්වයට සිදුවන ආපසු හැරවිය නොහැකි විනාශය මැනිය හැක්කේ කාටද?
ලාංකේය සමාජය ක්ෂණිකව ගිනි තැබිය හැකි ප්රධානම තුරුම්පු තුනක් තිබේ.
-
ජාතිවාදී ප්රශ්න
-
ආගම්වාදී ප්රශ්න
-
ලිංගික ප්රශ්න
මේ කාරණා තුන එකම සිදුවීමකට අච්චු ගසා සමාජයට මුදාහළ විට, ජනතාවගේ හැඟීම් ඉතා ඉක්මනින් ඇවිළෙයි. අද මේ කුසීත උපක්රමය භාවිත කරමින් විවිධ පුද්ගලයන් ජනප්රියත්වය, දේශපාලන වාසි හෝ මුදල් උපයමින් සිටිති. සමාජ මාධ්ය තුළ ආන්දෝලනාත්මක Content නිර්මාණය කරන එවැනි පුද්ගලයන් කිහිපදෙනෙකුම අද අපට දැකිය හැකිය. විරුද්ධවාදී ආගමික මතධාරීන්ගේ මුදලින් යෙහෙන් යැපෙමින්, නිර්මල සම්බුදු සසුනට මඩ ගසන්නට මේ ද්වේෂී පුද්ගලයන් දරන අප්රමාණ වෙහෙසට සරිලන ගෙවීමක් ඔවුන්ට ලැබෙනවා විය හැකිය. නමුත් අවසානයේ අපට දකින්නට සිදු වන්නේ, මේ සාවද්ය තොරතුරු නිසා පරිහානියට පත්වන ශාසන උරුමයයි. ඔවුන්ට අවශ්ය වන්නේ සත්යය නොව, ජනතාවගේ කෝපය අවුස්සා තමන්ගේ Engagement වැඩි කර ගැනීම පමණි.
අවසානයේ සිදුවන්නේ කුමක්ද?
- ? විනාශ වන්නේ එක් පුද්ගලයෙකු නොව, සමස්ත ශාසනයමය.
- ? අවිශ්වාසයට ලක්වන්නේ එක් ස්වාමීන් වහන්සේ නමක් නොව, සමස්ත සංඝ සමාජයමය.
- ? බිඳ වැටෙන්නේ එක් සිද්ධියක් නොව, සමාජයේ සදාචාරාත්මක හර පද්ධතියමය.
මොවුන්ගේ මූලිකම ප්රයත්නය වන්නේ ගිහි ජනතාව සහ භික්ෂූන් වහන්සේලා අතර ඇති නොබිඳිය හැකි සබඳතාව බිඳ දමා, පරතරයක් නිර්මාණය කිරීමයි. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස, අද වන විට සාමාන්ය බෞද්ධ ජනයා පවා ස්වාමීන් වහන්සේලා කෙරෙහි යම් සැකයක්, තරහක්, ප්රතික්ෂේප කිරීමක් හෝ දුරස්වීමක් දක්වන තත්ත්වයකට පත්ව ඇත. මේ සියුම් වෛරී හැඟීම් තවදුරටත් පෝෂණය කරන්නේ සමාජ මාධ්ය හරහා සාවද්ය මතවාද පතුරුවන අසත්පුරුෂයන් විසිනි.
ඕනෑම චෝදනාවක් සම්බන්ධයෙන් නීතිය ක්රියාත්මක විය යුතුය, වරදකරුවෙකු නම් දඬුවම් ලැබිය යුතුය. නමුත් සත්යය අධිකරණයකින් හෝ පරීක්ෂණයකින් තහවුරු වීමට පෙර, සමාජ මාධ්ය විසින්ම තීන්දුව ලබා දීමත්, සමස්ත ආගමකට හෝ ශාසනයකටම මඩ ගැසීමත් බුද්ධිමත් සමාජයක ලක්ෂණයක් නොවේ. සම්බුදු සසුන විනාශ කොට ලක් දෙරණේ පරිහාණිය පතමින්, කරුමය උරුම කොටගෙන මිනිස් වෙසින් වසන මෙවැනි අමනුෂ්යයන් සැබවින්ම මේ මහපොළොවටත් සාපයකි.
අවසානයේ අප අපෙන්ම ප්රශ්න කළ යුතුය...
අප සමාජයක් ලෙස සැබෑ සත්යය සොයනවාද?
නැතිනම්, තමන් කැමති බොරුවක් විශ්වාස කරමින්, අපේම හර පද්ධතිය විනාශ කරගනිමින් ජීවත් වෙනවාද?
තෙරුවන් සරණයි!
ලියන්නේ - විද්යාසරී
