:හිටපු අධිකරණ අමාත්ය අලි සබ්රිගෙන් තියුණු හෙළිදරව්වක්!
රටේ නීතිය, ආර්ථිකය සහ ජාතික ආරක්ෂාව පිළිබඳව මේ දිනවල නිර්මාණය වී ඇති
සමාජ කථිකාවට අතිශය තීරණාත්මක බලපෑමක් කළ හැකි කරුණු රැසක් හිටපු අධිකරණ, මුදල් හා විදේශ කටයුතු අමාත්ය, ජනාධිපති නීතිඥ අලි සබ්රි විසින් පසුගියදා 'රතු ඉර' රූපවාහිනී දේශපාලන සංවාදයේදී හෙළිදරව් කරනු ලැබීය.
කතෝලික සභාව සහ මැල්කම් කාදිනල් රංජිත් හිමිපාණන් පාස්කු විමර්ශනවල සත්යය හෙළිවන බවට විශ්වාසය පළ කරද්දී, අලි සබ්රි විසින් මතු කරනු ලබන්නේ ඊට හාත්පසින්ම වෙනස් වූ, එහෙත් නීතිමය සහ තර්කානුකූල පදනමක් සහිත තියුණු විචාරයකි. ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ වින්දිතයන්ගේ වේදනාව දඩමීමා කරගනිමින් මේ ක්රියාත්මක වන්නේ යුක්තිය පසිඳලීමේ ක්රියාවලියකට වඩා, සැලසුම් සහගත දේශපාලන දඩයමක් බවයි. ඊට අමතරව 2022 රට බංකොලොත් බව ප්රකාශ කිරීමේ තිරය පිටුපස කතාව, ගල් අඟුරු ටෙන්ඩරයේ මතභේදය සහ රාජ්ය සේවයේ ඛේදවාචකය දක්වා පුළුල් පරාසයක් ස්පර්ශ කළ ඔහුගේ එම සාකච්ඡාව ඇසුරින් සවිස්තරාත්මක විචාරය පහත පරිදි වේ.
පාස්කු විමර්ශන යුක්තිය පසිඳලීමක්ද? දේශපාලන දඩයමක්ද?
විමර්ශකයන්ගේ දේශපාලන සබඳතා සහ අපක්ෂපාතීත්වයේ අර්බුදය
ඕනෑම චූදිතයෙකුට අපක්ෂපාතී සහ සාධාරණ විමර්ශනයකට අයිතිවාසිකමක් ඇති බව ශ්රී ලංකා නීති පද්ධතිය තුළ ඉහළින්ම පිළිගත් මූලධර්මයකි. එහෙත් වර්තමාන පාස්කු විමර්ශන මෙහෙයවන ප්රධානීන්ගේ දේශපාලන පසුබිම එම මූලධර්මයට සෘජුවම පහර ගසන බව හිටපු අමාත්ය අලි සබ්රි පෙන්වා දෙයි.
"වත්මන් මහජන ආරක්ෂක අමාත්යාංශයේ ලේකම් රවි සෙනෙවිරත්න සහ අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ හිටපු අධ්යක්ෂ ශානි අභේසේකර යන අය ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයට ඉදිරිපත් කළ අංක 241 දරන දිවුරුම් පෙත්සමේ (Affidavit) පැහැදිලිවම සඳහන් කර තිබෙනවා, ඔවුන් ජාතික ජන බලවේගයේ (NPP) මාලිමාවේ විශ්රාමික පොලිස් සාමූහිකයේ සාමාජිකයන් ලෙස ක්රියාකාරී දේශපාලනයේ යෙදෙන බව. දේශපාලනීකරණය වූ ඒ නිලධාරීන්ම නැවතත් අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව සහ පොලිසිය මෙහෙයවන විට, 'නීතිය ක්රියාත්මක වනවා මෙන්ම ක්රියාත්මක වන බව පෙනෙන්නට තිබිය යුතුය' යන මූලධර්මය සම්පූර්ණයෙන්ම බිඳ වැටෙනවා."
මෙවැනි දේශපාලනික පසුබිමක් සහිත නිලධාරීන්ගෙන් ස්වාධීන විමර්ශනයක් බලාපොරොත්තු විය හැකිද යන්න නීතියේ ආධිපත්යය අගයන ඕනෑම පුරවැසියෙකු නැඟිය යුතු ප්රශ්නයක් බව ඔහු අවධාරණය කරයි.
අතීත චෝදනා සහ විමර්ශකයන් තමන්ගේ 'ජාම බේරාගැනීමට' දරන උත්සාහය
මෙම විමර්ශනවල ඇති බරපතලම ඛේදවාචකය වන්නේ, පාස්කු ප්රහාරය වළක්වා නොගැනීම සම්බන්ධයෙන් අතීතයේදී කොමිෂන් සභා මඟින් සෘජුවම චෝදනා ලැබූ නිලධාරීන්ම අද එහි විමර්ශකයන් වී සිටීමයි. හිටපු ජනාධිපති මෛත්රීපාල සිරිසේන සමයේ පත් කළ ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු ජනක් ද සිල්වාගේ ප්රධානත්වයෙන් යුත් ජනාධිපති විමර්ශන කොමිෂන් සභා වාර්තාවේ කරුණු හිටපු අධිකරණ අමාත්යවරයා මෙහිදී උපුටා දැක්වීය.
"2018 දෙසැම්බර් මාසයේ මාවනැල්ලේ බුදු පිළිම කඩපු සිද්ධිය වෙලාවේ, එයට ජාත්යන්තර ත්රස්තවාදී සම්බන්ධයක් තිබේදැයි ඉන්ටර්පෝල් (Interpol) හරහා සොයා බලන ලෙස ලිඛිතව දැනුම් දී තිබියදීත්, අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (CID) ඒ ගැන කිසිදු පියවරක් ගත්තේ නැහැ. ජනකාන්ත ජයසූරිය විමර්ශන කමිටු වාර්තාවේ පැහැදිලිවම නිර්දේශ කර තිබෙනවා, රාජකාරි පැහැර හැරීම සහ නොසලකා හැරීම වෙනුවෙන් රවි සෙනෙවිරත්න සහ ශානි අබේසේකර යන නිලධාරීන්ට විරුද්ධව දණ්ඩ නීති සංග්රහය යටතේ නඩු පැවරිය යුතු බව. තමන්ට විරුද්ධව මෙවැනි බරපතල චෝදනා තිබෙන නිලධාරීන්ම නැවත මේ විමර්ශන මෙහෙයවන විට, ඔවුන් ස්වාධීන වෙයිද? නැත්නම් තමන්ගේ ජාම බේරා ගැනීමට කටයුතු කරයිද?"
'චැනල් 4' හෙළිදරව්ව පිටුපස ඇති ජාත්යන්තර දේශපාලන ව්යාපෘතිය
වත්මන් විමර්ශන සඳහා ප්රධාන වශයෙන්ම පාදක කරගෙන ඇත්තේ බ්රිතාන්යයේ 'චැනල් 4' නාලිකාව ඔස්සේ අසාත් මවුලානා කළ ප්රකාශය සහ ඒ මත පදනම්ව සිරිල් ගාමිණී පියතුමා ගොනු කළ පැමිණිල්ලයි. මේ පිළිබඳව අලි සබ්රි විසින් සිදු කරන්නේ දැඩි විවේචනයකි.
අසාත් මවුලානා යනු ලංකාවේ නීතියෙන් පලාගොස් ස්විට්සර්ලන්තයේ දේශපාලන රැකවරණ (Asylum) පතන පුද්ගලයෙකි. දේශපාලන රැකවරණ ලබාගැනීම සඳහා තම මව්බිම පාවාදීමට මෙවැනි පුද්ගලයන් පසුබට නොවන බව පෙන්වා දෙන ඔහු, මෙම වැඩසටහන විකාශනය වූ කාලසීමාව පිළිබඳවද තියුණු නිරීක්ෂණයක් ඉදිරිපත් කරයි.
"මේ චැනල් 4 වාර්තා වැඩසටහන එළිදැක්වුණේ 2023 සැප්තැම්බර් 5 වෙනිදා. ඊට හරියටම සතියකට පසු, සැප්තැම්බර් 11 වෙනිදා ජිනීවා නුවර මානව හිමිකම් සැසිවාරය ආරම්භ වුණා. සෑම වසරකම ජිනීවා සැසියට පෙර ලංකාවේ මිලිටරියට සහ රජයට විරුද්ධව ජාත්යන්තර ඩයස්පෝරාව විසින් මෙවැනි ප්රචාර නිර්මාණය කරනවා. තමන් අපරාධවලට හවුල්කරුවෙකු බව තමන්ම පිළිගන්නා, රටින් පැනගිය අපරාධකරුවෙකුගේ ප්රකාශයක් මත පමණක් මෙවැනි බරපතල විමර්ශන මෙහෙයවීම විහිළුවක්."
ත්රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත (PTA) අවභාවිතය සහ අමානුෂිකත්වය
හිටපු බුද්ධි අංශ ප්රධානී, විශ්රාමික මේජර් ජනරල් සුරේෂ් සලෙයි අත්අඩංගුවට ගැනීම සහ රඳවා තබාගැනීම පිළිබඳවද මෙහිදී පුළුල්ව සාකච්ඡා කෙරිණි. ප්රමාණවත් සාක්ෂි නොමැතිව, සාමාන්ය නීතිය යටතේ මහේස්ත්රාත්වරයෙකු හමුවට ඉදිරිපත් කිරීම වෙනුවට ත්රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනතේ (PTA) රැඳවුම් නියෝග මත ඔහුව සිරගත කර තැබීම හිටපු අධිකරණ අමාත්යවරයාගේ දැඩි දෝෂදර්ශනයට ලක් විය.
"අපේ ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 13(5) වගන්තියට අනුව ඕනෑම පුද්ගලයෙකු වරදකරු වන තෙක් ඔහු නිර්දෝෂී පුද්ගලයෙකු ලෙස සැලකිය යුතුයි. නමුත් අද, රට වෙනුවෙන් වසර 37ක් සේවය කළ බුද්ධි අංශ ප්රධානියෙකුව 6x4 ප්රමාණයේ කුඩා කුටියක, පැය 24ම විදුලි ලාම්පු දල්වා, වැසිකිළිය අසල රඳවා තබා තිබෙනවා. වෙනත් අය බලා සිටියදී ඔහුව නිරුවත් කර ශාරීරික පරීක්ෂාවට ලක් කර තිබෙනවා. එදා විපක්ෂයේ සිටියදී PTA එක තිරිසන් නීතියක් යැයි කියූ අයම අද එය දේශපාලන පළිගැනීම් සඳහා අවභාවිත කරමින් සිටිනවා."
සුරේෂ් සලෙයි 2016-2018 කාලයේ මැලේසියාවේද, 2018-2019 කාලයේ ඉන්දියාවේද රාජකාරි කළ බවත්, ඔහු මීගමුවේ පල්ලි ගැන තොරතුරු සෙවූ බවට ගොඩනඟන කතා ප්රායෝගික නොවන බවත් ඔහු පෙන්වා දෙයි.
පාර්ලිමේන්තු වරප්රසාද සහ අමාත්යවරුන්ගේ ප්රකාශ
මහජන ආරක්ෂක අමාත්ය විජිත හේරත් විසින් පාර්ලිමේන්තුවේදී සුරේෂ් සලෙයිට එරෙහිව සාක්ෂි ඇති බවට කළ ප්රකාශයටද අලි සබ්රි සෘජු අභියෝගයක් එල්ල කළේය.
"ඔය කියන සාක්ෂි තිබෙනවා නම් පාර්ලිමේන්තු වරප්රසාදවලට මුවා නොවී ඒවා කෙළින්ම මහේස්ත්රාත් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කර නඩු පවරන්න. අමාත්යවරයා මීට පෙර පල්ලෙගම නැමැත්තා අත්අඩංගුවට ගත් වෙලාවෙත් කිව්වා පාස්කු ප්රහාරයට සම්බන්ධ පැහැදිලි සාක්ෂි තිබෙනවා කියා. නමුත් පසුව හෙළි වුණේ ඔහුව රඳවාගෙන සිටින්නේ වෙනත් පැරණි මිනීමැරුමකට බවයි. හිජාස් හිස්බුල්ලා, රියාජ් බදියුදීන් මෙන්ම සේයා සදෙව්මි ඝාතනයේදී 'කොණ්ඩයා' සම්බන්ධයෙන්ද පොලිසිය සහ දේශපාලනඥයන් ප්රකාශ කළේ ඔවුන් මොළකරුවන් සහ වරද පිළිගත් බවයි. නමුත් ඒවා අධිකරණයේදී බොරු බව ඔප්පු වුණා. පොලිසිය හෝ ඇමතිවරු කියන පලියට හැමදේම සත්ය වෙන්නේ නැහැ."
ඇමරිකානු FBI ආයතනයේ නිලධාරීන් 33 දෙනෙකු ලංකාවට පැමිණ විමර්ශන සිදු කර, තවදුරටත් ලංකාව තුළ අතිරේක විමර්ශනයක් අවශ්ය නොවන බව පවසා ඇති පසුබිමක, ලෝකයේ ප්රබල බුද්ධි අංශ වන FBI, ස්කොට්ලන්ඩ් යාඩ්, සහ ඕස්ට්රේලියානු ෆෙඩරල් පොලිසියට (AFP) සොයාගත නොහැකි වූ රහසක් රටින් පැනගිය දූෂිතයෙකු සොයාගැනීමම හාස්යයට කරුණක් බව හිටපු අමාත්ය අලි සබ්රි වැඩිදුරටත් අවධාරණය කළේය.
2022 ආර්ථික බංකොලොත්භාවයේ සැබෑ කතාව සහ කබ්රාල්ගේ මිත්යාව
2022 අප්රේල් මාසයේ රට ණය ගෙවිය නොහැකි බවට (Sovereign Default) ප්රකාශයට පත් කිරීම සම්බන්ධයෙන් එවකට මහ බැංකු අධිපතිවරයාට සහ තමන්ට එල්ල වන චෝදනාවලට හිටපු මුදල් අමාත්යවරයා ලබා දුන්නේ අතිශය තර්කානුකූල පිළිතුරකි.
"මම මුදල් අමාත්ය ධූරය භාරගත්තේ 2022 අප්රේල් 4 වෙනිදා ඉතාමත් අකමැත්තෙන්. අප්රේල් 16 වෙනිදා වන විට ලංකාවට විදේශීය ණය වාරික ලෙස ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 78ක් සහ තවත් 233ක් ගෙවීමට තිබුණා. නමුත් මුළු මහ භාණ්ඩාගාරයේම ඉතිරිව තිබුණේ ඩොලර් මිලියන 22ක් පමණයි. අපිට ගන්න තිබුණු එකම විකල්පය 'Soft Default' (ණය ගෙවීම තාවකාලිකව අත්හිටුවීම) එකකට යාමයි. එසේ නොකළා නම් අප්රේල් 16 වෙනිදා රට නිල වශයෙන්ම 'Hard Default' තත්ත්වයට පත් වී රටේ සමස්ත ආර්ථිකයම මංකොල්ලකෑමකට ලක් වන්නට තිබුණා."
හිටපු මහ බැංකු අධිපති අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් සිය පොතෙන් පවසන 'දේශීය ක්රමවේදයක් අනුගමනය කළා නම් බංකොලොත් වීම වළක්වා ගත හැකිව තිබූ බවට' වන තර්කය ඔහු සම්පූර්ණයෙන්ම බැහැර කළේය.
"ඔය කියන දේශීය ක්රමවේදය එතෙක් කල් ක්රියාත්මක කළ නිසයි රටට ඒ ඉරණම අත්වුණේ. පැය 14ක් විදුලිය කැපුවා, පෙට්රල් පෝලිම්වල මිනිස්සු මැරිලා වැටුණා, කොළඹ සුපර්මාර්කට්වල දරමිටි විකුණුවා. තවදුරටත් ඉවසන්න රටට කාලයක් තිබුණේ නැහැ. අපි ඒ දැඩි තීරණය ගත් නිසයි ලෝක බැංකුවෙන් සහ ADB එකෙන් ලැබුණු ඩොලර් මිලියන 850ක මුදලක් යොදවා රටට අත්යවශ්ය පොහොර, බෙහෙත්, ගෑස් සහ තෙල් ගෙනැවිත් පෝලිම් යුගය අවසන් කළේ. ඒ තීන්දුව නිසා අද රටට ඩොලර් බිලියන 15ක 17ක ලාභයක් ණය ප්රතිව්යුහගතකරණයෙන් ලැබී තිබෙනවා."
වත්මන් රජය දේශපාලන වේදිකාවල කුමක් පැවසුවත්, භාණ්ඩාගාරයේ මුදල් පිරී ඇත්තේ සහ ආර්ථිකය ස්ථාවර වී ඇත්තේ පසුගිය රජය විසින් වැට් බද්ද 18% දක්වා වැඩි කිරීම, ආදායම් බද්ද 36% කිරීම සහ බදු දැල පුළුල් කිරීමට ගත් තීරණ නිසා බව ඔහු අවධාරණය කළේය.
ටෙන්ඩර් පටිපාටිය සහ රජයට බිලියන 10ක් ඉතිරි කළ ගල් අඟුරු තීරණය
පසුගිය රජය සමයේ ගල් අඟුරු ටෙන්ඩරයක් ලියාපදිංචි නොවූ සමාගමකට ලබාදීමට තීරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් එල්ල වන චෝදනාවටද අලි සබ්රි ලබා දුන්නේ සෘජු පිළිතුරකි.
"අලුතින් පැමිණි ඉන්දීය සමාගමේ ටෙන්ඩර් මිල, එතෙක් අපට ගල් අඟුරු සපයමින් සිටි සමාගමට වඩා ඩොලර් 30කින් වැඩියි. අලුත් සමාගමට ඒ ටෙන්ඩරය දුන්නා නම් රජයට රුපියල් බිලියන 10ක සෘජු පාඩුවක් සිදුවෙනවා. රාජ්ය ප්රසම්පාදන ක්රියාවලියක මූලිකම අරමුණ 'Least cost' හෙවත් අඩුම පිරිවැයකින් භාණ්ඩ ලබා ගැනීමයි. හුදෙක් ටෙන්ඩර් පටිපාටියේ නීති රාමුවට මුවා වී රජයට බිලියන 10ක පාඩුවක් කිරීම අපරාධයක්. ඒ නිසයි නීතිපති උපදෙස් මත පරණ සැපයුම්කරු සමඟ සාකච්ඡා කර අඩු මිලටම ගල් අඟුරු ලබාගෙන ඒ බිලියන 10 රටට ඉතිරි කළේ."
රාජ්ය සේවයේ ඛේදවාචකය සහ නීති ප්රතිසංස්කරණ
ආර්ථිකය වර්ධනය වීමට නම් නිලධාරීන් වැඩ කළ යුතු බවත්, අද වන විට සද්භාවයෙන් තීන්දු ගන්නා නිලධාරීන් පවා බියට පත්ව ඇති බවත් ඔහු පෙන්වා දුන්නේ හිටපු අමාත්යාංශ ලේකම් මායාදුන්නේ ගේ සිදුවීම උදාහරණයට ගනිමිනි.
"මායාදුන්නේ කියන්නේ මට සිටි විශිෂ්ටතම, අවංක රාජ්ය නිලධාරියෙක්. ඔහු නිසයි දින 30ක් ඇතුළත නව විනිසුරුවරුන් 15ක් සඳහා උසාවි කාමර සහ පහසුකම් සකස් කළේ. නමුත් 2011 දී ජනාධිපති උත්සවයකදී බස් රථ සම්බන්ධව ප්රවාහන නිලධාරියා නොමැතිව ඔහු සද්භාවයෙන් ගත් තීන්දුවකට, කිසිදු මූල්ය වංචාවක් නොමැතිව අද ඔහුව සිරගත කර තිබෙනවා. මෙහෙම වුණාම නිලධාරීන් ෆයිල් අතගාන්නේ නැහැ. සද්භාවයෙන් තීන්දු ගන්නා රාජ්ය නිලධාරීන්ට නීතිමය මුක්තියක් ලබා නොදුන්නොත් රටට ආයෝජන ගේන්න බැහැ."
අධිකරණ අමාත්යවරයා ලෙස සිවිල්, අපරාධ, වාණිජ සහ මුස්ලිම් නීති ප්රතිසංස්කරණය කිරීමට නීතිඥවරුන් 350කට අධික පිරිසක් ස්වේච්ඡාවෙන් දායක කරගත් අයුරුද ඔහු මෙහිදී සිහිපත් කළේය.
දේශපාලන සමුගැනීම
රජයේ හෝ විපක්ෂයේ කුමන ආරාධනාවක් ලැබුණද තමන්ට නැවත දේශපාලනයට පැමිණීමේ කිසිදු අපේක්ෂාවක් නොමැති බව හිටපු අමාත්යවරයා මෙහිදී තහවුරු කළේය.
"ලංකාව වැනි රටක සුළු ජාතික පසුබිමක් ඇති කෙනෙකුට රටේ ඉහළම නායකත්වයට පැමිණීමට තිබෙන අවස්ථාව ඉතාමත් සීමිතයි. මම දේශපාලනයට ආවේ එක නිල කාලයකට පමණයි. ඒ කාලය තුළ මා මගේ වගකීම උපරිමයෙන් ඉටු කළා. මට දැන් දේශපාලනයට කිසිදු ආශාවක් නැහැ. මම දැන් සම්පූර්ණයෙන්ම මගේ නීති වෘත්තියට පැමිණ සිටින අතර, තරුණ නීතිඥයන් පුහුණු කරමින් උසාවියේ නඩු තීන්දු වෙනුවෙන් පෙනී සිටීමෙන් මා ඉමහත් තෘප්තියක් ලබනවා."
රටේ නීතිය සහ යුක්තිය පසිඳලීමේ යාන්ත්රණය දේශපාලන න්යාය පත්රයකට අනුව හැසිරවීමෙන් සිදුවන්නේ නියම අපරාධකරුවන්ට දඬුවම් ලැබීම වෙනුවට, ආයතනික පද්ධතිය කෙරෙහි පවතින මහජන විශ්වාසය සම්පූර්ණයෙන්ම බිඳ වැටීම බව අලි සබ්රිගේ මෙම තියුණු විචාරයෙන් මනාව පැහැදිලි වේ.
සම්පූර්ණ වැඩසටහනට මෙතැනින්
