කොළඹ රත්මලාන ජාත්යන්තර ගුවන් තොටුපළේ සක්රීය ධාවන පථය මතට 4R-DRA ලෙස ලියාපදිංචි
‘සෙස්නා 152’ (Cessna 152 II) වර්ගයේ සැහැල්ලු පුහුණු ගුවන් අද (25) පස්වරුවේ දැඩි ලෙස ගොඩබෑමට (hard landing) යෑමෙන් සිදු වූ අනතුර, හුදෙක් ශිෂ්ය නියමුවෙකුගේ පියාසර අත්වැරැද්දක් ලෙස පමණක් තක්සේරු කර බැහැර කළ නොහැක.
අනතුරට ලක්වූ යානයේ සිටි එකම ශිෂ්ය නියමුවා කිසිදු තුවාලයකින් තොරව නිරුපද්රිතව බේරී තිබීමත්, ගුවන්තොටුපළ හදිසි ප්රතිචාර කණ්ඩායම් (ARFF) වහා ක්රියාත්මක වී ධාවන පථයේ මෙහෙයුම් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට පියවර ගැනීමත් සහනයට කරුණකි. නමුත්, මෙම සිදුවීම පිටුපස ඇති ආයතනික සහ නියාමන ව්යුහය දෙස විමර්ශනාත්මකව බලන විට අනාවරණය වන්නේ ශ්රී ලංකාවේ සිවිල් ගුවන් සේවා ක්ෂේත්රයේ ආරක්ෂාව පිළිබඳ බරපතල ප්රශ්නාර්ථයකි.
මෙම අනතුර සිදුවූ ‘රෙඩ්බර්ඩ්’ (Redbird Flight Training Academy) ආයතනය ශ්රී ලංකාවේ ක්රියාත්මක වන ප්රධානතම ගුවන් පුහුණු පාසලක් වන අතර, අනතුරට පත් 4R-DRA යානය දශක හතරකට ආසන්න කාලයක් අඛණ්ඩව සේවයේ යොදවා ඇති පැරණි යානයකි. සාමාන්යයෙන් ගුවන් පුහුණු පාසලක ශිෂ්යයෙකු තනිව පියාසර කිරීමට (solo flight) යොමු කිරීම විෂය නිර්දේශයේ අත්යවශ්ය නියාමන අවශ්යතාවයක් වුවද, පවතින කාලගුණික තත්ත්වයන්, යානයේ ව්යුහාත්මක පීඩන සීමාවන් සහ ශිෂ්යයාගේ මානසික සූදානම පිළිබඳව නිසි ඇගයීමක් සිදු කළේද යන්න විමර්ශනය විය යුතුය.
විශේෂයෙන්ම, ඩොලර් 45,950 ක් වැනි විශාල මුදලක් අය කෙරෙන වාණිජ නියමු පාඨමාලා මූල්ය ව්යුහය තුළ, පියාසර පැය ගණන ඉක්මනින් සම්පූර්ණ කර ගාස්තු ලබාගැනීමේ ආයතනික පීඩනය උපදේශකයන් මත පැටවෙන්නේද යන්න පිළිබඳව සිවිල් ගුවන් සේවා අධිකාරියේ ක්ෂණික අවධානය යොමු විය යුතුය.
ශ්රී ලංකාව තුළ Redbird ආයතනයේ ක්රියාකාරීත්වය පිළිබඳව වඩාත් බියජනක යථාර්ථය අනාවරණය වන්නේ ඉන්දියාවේ පිහිටි එහි මව් සමාගමේ අතීත ආරක්ෂක වාර්තා දෙස අවධානය යොමු කිරීමේදීය.
ඉන්දියාවේ බාරාමතී, සියෝනි සහ විජයපුර වැනි මධ්යස්ථාන මූලික කරගනිමින් ක්රියාත්මක වන Redbird මව් ජාලය පසුගිය වසර කිහිපය පුරා අඛණ්ඩ තාක්ෂණික දෝෂ, එන්ජින් අක්රිය වීම් සහ විනාශකාරී අනතුරු මාලාවකට වගකිව යුතුය. 2023 වසරේ ඔක්තෝබර් මාසයේ දින තුනක් ඇතුළත සිදු වූ ගුවන් අනතුරු දෙකක් සහ 2024 පෙබරවාරි මාසයේදී වසර 50 ක් පැරණි Cessna යානයක් ඉන්ධන සම්පූර්ණයෙන්ම අවසන් වීම හේතුවෙන් භූමියට කඩා වැටී කැබලි තුනකට වෙන්වීම වැනි සිදුවීම් මගින් පෙන්නුම් කළේ එම ආයතනය තුළ පැවැති දැඩි වගකීම් විරහිත භාවයයි.
මෙම පද්ධතිමය ආරක්ෂක බිඳවැටීම් හමුවේ ඉන්දීය සිවිල් ගුවන් සේවා අධ්යක්ෂ ජනරාල් කාර්යාලය (DGCA) මගින් Redbird හි ඉන්දීය කඳවුරු පහේම මෙහෙයුම් වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි තහනම් කිරීමට පියවර ගන්නා ලදී. එමෙන්ම, ගුවන් අනතුරු විමර්ශන කාර්යාංශය (AAIB) සිදු කළ පරීක්ෂණවලදී හෙළි වූයේ අනතුරුවලින් පසු විමර්ශන නිලධාරීන් පැමිණීමට පෙර Redbird කළමනාකාරීත්වය විසින් ගුවන් යානාවල SD කාඩ්පත් සහ CCTV දෘඪ තැටි හිතාමතාම ඉවත් කරමින් සාක්ෂි විනාශ කිරීමට පවා කටයුතු කර තිබූ බවයි. මෙය හුදෙක් තාක්ෂණික දෝෂයකට එහා ගිය සංවිධානාත්මක වගකීම් පැහැර හැරීමකි.
තත්ත්වය තවත් දරුණු වන්නේ ඉන්දියාවේ මධ්යම විමර්ශන කාර්යාංශය (CBI) විසින් Redbird ආයතනය සහ ඉහළ පෙළේ නියාමන නිලධාරීන් අතර පැවැති දැවැන්ත අල්ලස් සහ මූල්ය වංචා පිළිබඳව විමර්ශන ආරම්භ කර මුදල් විශුද්ධිකරණ සහ දූෂණ චෝදනා යටතේ නඩුවිභාග පවා පවත්වාගෙන යාම හේතුවෙනි.
කඩදාසි සමාගම් හරහා ගුවන් යානා ලීසිං පදනම මත ලබා දී නියාමන සහන ලබාගැනීම ඇතුළු දූෂිත ක්රියාවලීන් මත ගොඩනැගුණු ආයතනික සංස්කෘතියක් සහිත මව් සමාගමක අනුශාඛාවක්, රත්මලාන වැනි ආරක්ෂාව අතිශයින් වැදගත් හමුදාමය සහ සිවිල් ගුවන් තොටුපළක මෙහෙයුම් සිදුකිරීම සුළු කොට තැකිය නොහැක.
එබැවින්, රත්මලාන ගුවන් තොටුපළේදී 4R-DRA යානයට සිදු වූ මෙම දැඩි ගොඩබෑමේ අනතුර හුදෙකලා සිදුවීමක් ලෙස සලකා යටපත් කිරීමට ශ්රී ලංකා සිවිල් ගුවන් සේවා අධිකාරිය (ඉඩ නොතැබිය යුතුය. Redbird Aviation (Pvt) Ltd ආයතනයේ නඩත්තු ප්රමිතීන්, වයස්ගත ගුවන් යානාවල ව්යුහාත්මක ශක්තිය, උපදේශකවරුන්ගේ තීරණ ගැනීමේ නිදහස සහ ඉන්දියානු මව් සමාගමේ දූෂිත ආරක්ෂණ සංස්කෘතිය ලංකාවේ ශාඛාවට බලපා තිබේද යන්න පිළිබඳව විනිවිද පෙනෙන, පුළුල් විශේෂ විගණනයක් වහාම සිදු කළ යුතුය. ජාත්යන්තර ගුවන් පුහුණු මධ්යස්ථානයක් ලෙස ශ්රී ලංකාව සතු සුරක්ෂිත කීර්තිනාමය ආරක්ෂා කරගත හැක්කේ, ලාභය උදෙසා සිසුන්ගේ සහ ගුවන් ක්ෂේත්රයේ ආරක්ෂාව පරදුවට තබන මෙවැනි වගකීම් විරහිත ආයතනික මෙහෙයුම් හමුවේ දැඩි නියාමන පියවර ගැනීමෙන් පමණි.
#නිරෝමි සුබ්රමනියම්
