- ජාත්යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ (ICC) වරෙන්තු නොතකා එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය ඇමතීමට නෙතන්යාහු සූදානම් වෙයි.
- නිව්යෝර්ක් නගරාධිපති සෝරාන් මම්දානිට නෙතන්යාහුගෙන් දැඩි දෝෂාරෝපණ.
- ඇමරිකානු යුදෙව්වන්ගෙන් බහුතරයක් නෙතන්යාහුට වඩා නගරාධිපති මම්දානිට කැමැත්ත පළ කර ඇති බව සමීක්ෂණ වලින් තහවුරු වෙයි.
ජාත්යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ (ICC) අත්අඩංගුවට ගැනීමේ වරෙන්තුවක් නිකුත් කර තිබියදීත්, එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලය ඇමතීම සඳහා තමන් නිව්යෝර්ක් නගරයට යන බව ඊශ්රායල අග්රාමාත්ය බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු පවසයි. ඔහු නිව්යෝර්ක් නගරයට පිළිගන්නේ නැති බවට නව නගරාධිපති සෝරාන් මම්දානි කළ ප්රකාශය ද ඔහු මෙහිදී දැඩි ලෙස ප්රතික්ෂේප කර තිබේ.
ෆොක්ස් නිවුස් (Fox News) නාලිකාවේ වැඩසටහනකට එක්වෙමින් නෙතන්යාහු, වාමාංශික දේශපාලනඥයෙකු වන මම්දානිට දැඩි ලෙස පහර දුන්නේය. නෙතන්යාහු එක්සත් ජනපදයට පැමිණියහොත් ඔහු අත්අඩංගුවට ගත යුතු බවට මම්දානි මීට පෙර ප්රකාශ කර තිබුණි.
“සත්යය කතා කිරීමට, එනම් ඊශ්රායලය සහ ඊශ්රායල-ඇමරිකානු සන්ධානය වෙනුවෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ වේදිකාවේ සිට අදහස් දැක්වීමට මම අදහස් කරනවා”
යැයි නෙතන්යාහු එහිදී අවධාරණය කළේය.
මම්දානිට එල්ල වන චෝදනා සහ යුදෙව් ප්රජාවගේ මතය
පලස්තීන අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් මම්දානි දක්වන විවෘත සහයෝගය සහ ඊශ්රායලයට එල්ල කරන විවේචන, ඊශ්රායල හිතවාදීන්ගේ දැඩි කෝපයට හේතු වී ඇත. ඔවුන් උත්සාහ කරන්නේ මෙම විවේචන 'යුදෙව් විරෝධී' ක්රියාවක් ලෙස හුවා දැක්වීමටයි.
"ඔහු වෛරය වපුරමින් සිටිනවා. ඔහු යුදෙව්වන්, ක්රිස්තියානීන්, මුස්ලිම්වරුන් ඇතුළු සියලුම නිව්යෝර්ක් වැසියන්ගේ නගරාධිපතිවරයා විය යුතුයි. නමුත් ඔහු එක් කණ්ඩායමක් තවත් කණ්ඩායමකට එරෙහිව උසිගන්වනවා. මම ඇමරිකානු යුදෙව්වන් සමඟ කතා කරනවා, ඔවුන් මේ වන විට බියෙන් පසුවන්නේ,"
යනුවෙන් නෙතන්යාහු චෝදනා කළේය.
කෙසේ වෙතත්, ඇසෝසියේටඩ් ප්රෙස් (Associated Press-NORC) විසින් එක්සත් ජනපදය පුරා සිටින යුදෙව් වැඩිහිටියන් 1,000 කට වඩා වැඩි පිරිසක් යොදාගනිමින් ජුනි මාසයේදී කළ සමීක්ෂණයකින් වෙනත් තත්ත්වයක් පෙන්නුම් කරයි.
එම සමීක්ෂණයට අනුව:
- යුදෙව් වැඩිහිටියන්ගෙන් 44% ක් මම්දානි පිළිබඳව යහපත් ආකල්පයක් දරයි.
- නෙතන්යාහු සම්බන්ධයෙන් යහපත් ආකල්පයක් දරන්නේ 33% ක් (තුනෙන් එකක්) පමණි.
- යුදෙව් වැඩිහිටියන්ගෙන් 60% කට වඩා නෙතන්යාහු පිළිබඳව දරන්නේ අයහපත් ආකල්පයකි. (ඉන් 42%ක්ම දරන්නේ 'ඉතා අයහපත්' ආකල්පයකි).
වෙනස් වන ඇමරිකානු දේශපාලන රැල්ල
මෑත කාලීන සමීක්ෂණවලට අනුව, ඇමරිකානු යුදෙව්වන්ගෙන් 30% ක් විශ්වාස කරන්නේ ඊශ්රායලය ගාසා තීරයේ ජන සංහාරයක් සිදු කර ඇති බවයි. 2024 නොවැම්බර් මාසයේදී ජාත්යන්තර අපරාධ අධිකරණය (ICC) විසින් ගාසා තීරයේ මානව වර්ගයාට එරෙහි අපරාධ සහ යුද අපරාධ සම්බන්ධයෙන් නෙතන්යාහු සහ හිටපු ඊශ්රායල ආරක්ෂක අමාත්ය යෝව් ගැලන්ට් වෙත අත්අඩංගුවට ගැනීමේ වරෙන්තු නිකුත් කරන ලදී.
ඊශ්රායලයට ලබා දෙන ඇමරිකානු සහාය සහ ආයුධ සැපයීම අවසන් කළ යුතු බවට එක්සත් ජනපදය තුළ මහජන මතය සීඝ්රයෙන් වෙනස් වෙමින් පවතී. එමෙන්ම නෙතන්යාහුගේ ප්රධාන ඉලක්කයක් වන ඉරානයට එරෙහි යුද්ධය ද ඇමරිකානු ඡන්දදායකයින් අතර දැඩි අප්රසාදයට ලක්ව ඇත.
අත්අඩංගුවට ගැනීමේ තර්ජනය
නෙතන්යාහු එක්සත් ජනපදයට පැමිණියහොත් ඔහු අත්අඩංගුවට ගත යුතු යුද අපරාධකරුවෙකු වුවද, ඔහුව අත්අඩංගුවට ගැනීමේ නෛතික බලයක් නිව්යෝර්ක් නගරයට නොමැති බව මම්දානි මෑතකදී පැහැදිලි කළේය. නමුත් යූගොව් (YouGov) සමීක්ෂණයකට අනුව, එක්සත් ජනපදයේ ජනතාවගෙන් 46% ක් විශ්වාස කරන්නේ නෙතන්යාහු අත්අඩංගුවට ගත යුතු බවයි.
ඔක්තෝබර් 7 ප්රහාරය පිළිබඳ අසත්ය ප්රකාශ
මම්දානි සහ ඔහුගේ බිරිඳ 2023 ඔක්තෝබර් 7 වැනිදා හමාස් සංවිධානය ඊශ්රායලයට එල්ල කළ ප්රහාරය "සැමරූ" බවට නෙතන්යාහු සිය සම්මුඛ සාකච්ඡාවේදී අසත්ය චෝදනාවක් ද කළේය.
"මම්දානි, ඔහුගේ බිරිඳ සහ පවුලේ අය සහාය දෙන්නේ කුමකටද? ඔවුන් හොලොකෝස්ටයෙන් පසු යුදෙව්වන්ට එරෙහිව සිදුවූ දරුණුතම සංහාරය වන ඔක්තෝබර් 7 සමූලඝාතනය සැමරුවා," යැයි
ඔහු එහිදී පැවසීය.
එහෙත් සත්ය වශයෙන්ම මම්දානි අවස්ථා ගණනාවකදී හමාස් ප්රහාරය හැඳින්වූයේ "භයානක යුද අපරාධයක්" ලෙසිනි. එදින හමාස් තුවක්කුකරුවන් විසින් නිරායුධ ඊශ්රායල සිවිල් වැසියන් විශාල පිරිසක් ඝාතනය කර තවත් පිරිසක් ප්රාණ ඇපයට ගත් නමුත්, බිළිඳුන්ගේ හිස ගසා දැමීම වැනි ඊශ්රායලය විසින් පුළුල් ලෙස ප්රචාරය කළ ඇතැම් බිහිසුණු ප්රකාශයන් මේ වන විට අසත්ය බව තහවුරු වී ඇත.
(අල් ජසීරා - Al Jazeera පුවත් සේවයේ වාර්තාවක් ඇසුරිනි)
