මේ දිනවල ශ්රී ලංකාවේ ප්රදේශ කිහිපයකින්ම දැඩි උණුසුම් කාලගුණයක් වාර්තා වේ.
ඉදිරි වසරේදී මෙම තත්ත්වය තවත් දරුණු විය හැකි බවට කාලගුණ විද්යාඥයින් අනතුරු අඟවයි. මෑතකදී, එනම් 2026 ජූලි 25 වන දින ත්රිකුණාමලයෙන් සෙල්සියස් අංශක 39.9 ක අසාමාන්ය ඉහළ උෂ්ණත්වයක් වාර්තා විය. මෙය ඉදිරි දේශගුණික අර්බුදයක පූර්ව ලක්ෂණයක් ලෙස සැලකිය හැක.
කාලගුණ විද්යා දෙපාර්තමේන්තුවේ දේශගුණ විද්යාඥ මලිත් ප්රනාන්දු පෙන්වා දෙන්නේ, එල්-නිනෝ (El-Nino) දේශගුණික තත්ත්වය හේතුවෙන් 2027 මාර්තු මාසය වන විට ශ්රී ලංකාව ඇතුළු සමස්ත ලෝකයම ඉතිහාසයේ ඉහළම උෂ්ණත්වයට මුහුණ දෙනු ඇති බවයි. මේ හේතුවෙන් ලංකාවේ සාමාන්ය උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 40 කට ආසන්න වනු ඇතැයි පුරෝකථනය කර ඇත.
1991 සහ 2022 අතර දත්තවලට අනුව ශ්රී ලංකාවේ සාමාන්ය උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 33 ත් 35 ත් අතර පැවතුණි. මීට පෙර ශ්රී ලංකාවෙන් සෙල්සියස් අංශක 40 ක උෂ්ණත්වයක් වාර්තා වී ඇත්තේ මීට දශක 4 කටත් පෙර, එනම් 1983 අප්රේල් 10 වන දිනයි.
මෙම දරුණු උණුසුම් තත්ත්වය හේතුවෙන් දිවයිනේ උතුරු, උතුරුමැද සහ නැගෙනහිර පළාත් මෙන්ම හම්බන්තොට වැනි දිස්ත්රික්කවලට දැඩි බලපෑම් එල්ල වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ. දැනට පවතින උණුසුම නිරිතදිග මෝසම් තත්ත්වය හේතුවෙන් ඇති වූ සාමාන්ය සිදුවීමක් වුවද, පොළොන්නරුව, මාතලේ, මුලතිව්, මොණරාගල සහ ත්රිකුණාමලය යන දිස්ත්රික්කවල උපරිම උෂ්ණත්වය දැනටමත් අංශක 37 දක්වා ඉහළ ගොස් තිබේ.
මෙවැනි දැඩි උණුසුම් තරංග ඇතිවීමට ප්රධාන වශයෙන් බලපාන්නේ ගෝලීය දේශගුණික විපර්යාසයන්ය. විශේෂයෙන්ම එල්-නිනෝ සහ ඉන්දියන් සාගර ද්විධ්රැවය (IOD) වැනි සංසිද්ධීන් හේතුවෙන් සාගර ජල තලයේ උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම මෙයට සෘජුවම බලපායි. ගෝලීය උණුසුම ඉහළ යාමත් සමඟ ඉදිරි වසරවලදී මෙවැනි තත්ත්වයන් නිතර ඇතිවිය හැකි බව පර්යේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.
මෙවැනි දැඩි උණුසුම් කාලගුණයක් යටතේ සෞඛ්යාරක්ෂිතව සිටීම ඉතා වැදගත් වේ. පිපාසය නොදැනුණත් නිරන්තරයෙන් ජලය පානය කිරීම සහ දහවල් කාලයේ සෘජු හිරු එළියට නිරාවරණය වීම අවම කිරීම අත්යවශ්ය වේ. එසේම, ලා පැහැති සැහැල්ලු ඇඳුම් භාවිත කිරීම හා කුඩා දරුවන් මෙන්ම වයෝවෘද්ධ පුද්ගලයින් කෙරෙහි විශේෂ අවධානයක් යොමු කිරීම ද වැදගත් වනු ඇත.
මූලාශ්ර -ඩේලි මිරර්
