ශ්රී ලංකාවේ බලශක්ති ක්ෂේත්රය යනු කාලාන්තරයක් තිස්සේ මහා පරිමාණ වංචා සහ දූෂණවල තෝතැන්නකි. "පිරිසිදු පාලනයක්"
සහ "පාරදෘශ්යභාවය" ප්රමුඛ කරගනිමින් බලයට පැමිණි ජාතික ජන බලවේගය (NPP) රජයට දැන් එල්ල වී ඇත්තේ මෙතෙක් ඉතිහාසයේ එල්ල වූ බරපතලම ජාත්යන්තර මූල්ය අභියෝගයයි. ලොව ප්රමුඛතම මූල්ය ආයතනයක් වන HSBC බැංකුවේ ප්රධාන විධායක නිලධාරී ජෝර්ජ් එල්හෙඩ්රි (Georges Elhedery) විසින් සිදු කළ ප්රකාශයත් සමග මෙරට බලශක්ති අමාත්යවරයා සහ ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාව (CPC) දැඩි අර්බුදයකට මැදි වී සිටී.
HSBC ලොක්කා හෙළිකළ "දොරකඩ මිල" (Door-to-Door Price) සත්යය
හොංකොං හි පැවති HSBC ගෝලීය ආයෝජන සමුළුවේදී ජෝර්ජ් එල්හෙඩ්රි සිදු කළ ප්රකාශය හුදු දේශපාලන වාර්තාවක් නොව, ජාත්යන්තර වෙළඳපොළේ පවතින කටුක යථාර්ථයයි. ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ ලෝක වෙළඳපොළේ බොරතෙල් මිල (Headline Price) ඩොලර් 90-110 මට්ටමේ පැවතියද, ලංකාව වැනි රටකට එම තෙල් ගොඩබෑම දක්වා වැයවන සැබෑ පිරිවැය හෙවත් "දොරකඩ මිල" (Door-to-Door Price) ඩොලර් 286ක් තරම් අධික වී ඇති බවයි.
ඔහු මෙම මිල ගණන් බිඳ දක්වන්නේ මෙසේය:
-
නැව් ගාස්තු (Shipping): මීට පෙර පැවති මිලට වඩා බැරලයකට ඩොලර් 30-40ක් අතර අමතර පිරිවැයක්.
-
රක්ෂණ ගාස්තු (Insurance): මීට පෙර 0.25% ක්ව පැවති රක්ෂණ ගාස්තුව 5% දක්වා 20 ගුණයකින් ඉහළ යාම.
-
යුද රක්ෂණ (War Insurance): යුද අවදානම හේතුවෙන් සාමාන්ය රක්ෂණ පවා අහෝසි වී අතිශය ඉහළ වාරික ගෙවීමට සිදුවීම.
තෙල් සංස්ථාවේ "නිහඬ කිරීම" සහ මහජනතාව නොමග යැවීම
මෙම හෙළිදරව්ව හමුවේ ලංකා ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාව (CPC) නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් පවසන්නේ තමන් බොරතෙල් ගෙන්වන්නේ ඩොලර් 71.99, 111.62 වැනි මිල ගණන්වලට බවයි. නමුත් මෙහිදී සංස්ථාව වසන් කරන සත්යය වන්නේ HSBC ලොක්කා පෙන්වා දෙන නැව් ගාස්තු, රක්ෂණ සහ ලොජිස්ටික් පිරිවැය ඇතුළත් වූ විට අවසන් මිල කොපමණද යන්නයි.
සංස්ථාව හුදෙක් බොරතෙල් මිල පමණක් ප්රකාශ කරමින්, ඉතිරි මහා පරිමාණ පිරිවැය සඟවන්නේ කාගේ වුවමනාවකටද? HSBC ප්රධානියා පවසන පරිදි රක්ෂණ සහ ප්රවාහන ගාස්තු හරහා මෙරටින් අතිවිශාල ඩොලර් ප්රමාණයක් පිටතට ගලා යන්නේ නම්, එහි ප්රතිලාභය ලබන 'තැරැව්කරු' කවුද?
NPP ආණ්ඩුව සහ 'ගල් අඟුරු' පුනරාවර්තනයක්?
පසුගිය රජය සමයේ ගල් අඟුරු ටෙන්ඩර් මගඩියට එරෙහිව ජාතික ජන බලවේගය දැඩිව හඬ නැගීය. නමුත් අද ඔවුන්ගේ පාලනය යටතේම බාල ගල් අඟුරු සහ ප්රසම්පාදන දෝෂ මෙන්ම බොරතෙල් සම්බන්ධයෙන් ද මෙවැනි බරපතල ජාත්යන්තර හෙළිදරව්වක් සිදුවීම ආණ්ඩුවේ විශ්වාසනීයත්වය පළුදු කරන්නකි. HSBC වැනි ආයතනයක් මෙවැනි දත්ත ඉදිරිපත් කරන්නේ ඉතා නිවැරදි විමර්ශනයකින් පසුවය. එබැවින් සංස්ථාවේ සභාපතිවරයා මෙය "සාවද්ය පුවතක්" ලෙස බැහැර කිරීම ජාත්යන්තරය හමුවේ ලංකාව විහිළුවකට ලක් කිරීමකි.
අමාත්යවරයා සහ සභාපතිවරයා ඉල්ලා අස්වෙයිද?
මෙය හුදු තාක්ෂණික ගැටලුවක් නොව, ජාතික ආරක්ෂාව සහ ආර්ථිකය සම්බන්ධ බරපතල කරුණකි. රජය පවසන "වෙනස" සැබෑවක් නම්, ඔවුන් වහාම ක්රියාත්මක විය යුතුය:
-
ස්වාධීන විමර්ශනයක්: HSBC ප්රධානියා සඳහන් කළ ඩොලර් 286ක පිරිවැය සහ සංස්ථාව පෙන්වන මිල ගණන් අතර පරතරය පිළිබඳව වහාම ස්වාධීන විමර්ශනයක් ආරම්භ කළ යුතුය.
-
වගවීම සහ සදාචාරය: අදාළ විමර්ශන කටයුතු අවසන් වන තුරු බලශක්ති අමාත්යවරයා සහ ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාවේ සභාපතිවරයා සිය ධුරවලින් ඉල්ලා අස්විය යුතුය. ඔවුන් එම ධුරවල සිටිමින් සිදු කරන පරීක්ෂණ කිසිසේත්ම ස්වාධීන නොවන අතර, එමගින් ජාතික ජන බලවේගය ආණ්ඩුවට සිදුවන අපකීර්තිය වළක්වා ගත නොහැක.
ජනතාව NPP ආණ්ඩුවට බලය ලබා දුන්නේ පැරණි 'මගඩි' වසා ගැනීමට නොව, ඒවා මුලිනුපුටා දැමීමටය. ගල් අඟුරු අර්බූධය විසඳීම මෙන්ම බොරතෙල් බැරලයේ සැඟවුණු රහස හෙළි කිරීම ද ආණ්ඩුවේ ඉදිරි පැවැත්ම තීරණය කරන තීරණාත්මක සාධක වනු ඇත.
