ශ්රී ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය (CEB) නියමිත වේලාවට ගාස්තු සංශෝධන යෝජනා ඉදිරිපත් නොකිරීම හේතුවෙන්
ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදල (IMF) රජයෙන් කරුණු විමසයි. IMF තර්ජනය හමුවේ යළිත් විදුලි බිල ඉහළටද? හෙට (පෙබරවාරි 04) නිදහස සමරන රටේ පුරවැසියාට 'සමාජවාදී' යැයි කියාගන්නා ආණ්ඩුවෙන් ලැබෙන තිළිණය මෙයද?
ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ (IMF) කොන්දේසිවලට අනුව ක්රියාත්මක විය යුතු පිරිවැය මත පදනම් වූ මිල සූත්රය, මෙවර ක්රියාත්මක කිරීමට ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය අසමත් වී තිබේ. වාර්තා වන පරිදි, මහජන උපයෝගිතා කොමිෂන් සභාව (PUCSL) විසින් ලබා දුන් දිනයන් කිහිපයක්ම (2025 නොවැම්බර් 14, දෙසැම්බර් 29 සහ 2026 ජනවාරි 08) අතික්රමණය කරමින් කටයුතු කිරීමට විදුලිබල මණ්ඩලයට නොහැකි වී ඇත. මේ පිළිබඳව පසුගියදා දිවයිනට පැමිණි IMF නියෝජිතයින් සිය දැඩි අවධානය යොමු කර තිබේ.
ප්රමාදයේ වන්දිය ගෙවන්නේ කවුද?
විදුලිබල මණ්ඩලය ඉල්ලා තිබූ 11.57% ක ගාස්තු වැඩිවීම මෙවර මගහැරුණද, IMF ආයතනයේ "ප්රශ්න කිරීම" හමුවේ ආණ්ඩුව ක්ෂණිකව දණ නමනු ඇතැයි සාධාරණ බියක් ජනතාව තුළ පවතී. ඉතිහාසය පුරාම සිදුවූයේ රාජ්ය ආයතනවල අකාර්යක්ෂමතාවයේ සහ ප්රමාදයේ බර, බදු හෝ ගාස්තු වැඩිවීමක් ලෙස අවසන් වරට ජනතාවගේ කර මත පැටවීමයි. මෙවරද සිදුවීමට නියමිතව ඇත්තේ එම ඛේදවාචකයම බව පෙනෙන්නට තිබේ. IMF විධානය ලද සැනින්, ජනතාව පීඩාවට පත් කරමින් විදුලි බිල ඉහළ දැමීමට ආණ්ඩුව පසුබට නොවනු ඇත.
මිල සූත්රය සහ 'මාෆියාවේ' හස්තය
මෙහි ඇති බරපතලම ගැටලුව වන්නේ ගාස්තු වැඩි කිරීම නොව, එම ගාස්තුව තීරණය කරන සාධකයි. විදුලිබල මණ්ඩලය පිරිවැය ගැන කතා කළද, එම පිරිවැය අවම කර ගැනීමට ඇති මාර්ග වසා දමා ඇත.
- පුනර්ජනනීය බලශක්තියට වැට බැඳීම: ලාභදායී පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්යාපෘති සඳහා ඉඩ නොදී, අධික පිරිවැයක් සහිත ඩීසල් සහ ගල් අඟුරු මත යැපීමට බල කරනා "විදුලි මාෆියාව" තවමත් සක්රීයය.
- ඉන්ධන සහ ගල් අඟුරු වංචා: මෙම ගනුදෙනු හා බැඳුණු දැවැන්ත දූෂණ සහ අක්රමිකතා ගැන සොයා බැලීමට හෝ ඒවා නතර කිරීමට නිසි පියවරක් ගෙන නොමැත.
සරලව කියතොත්, දූෂිත නිලධාරීන්ගේ සහ මාෆියාවේ කොමිස් මුදල් ද ඇතුළත් කර සාදන ලද "අධික පිරිවැය" පියවා ගැනීමට ජනතාවගෙන් මුදල් අය කරගැනීම සාධාරණීකරණය කළ හැකිද?
'සමාජවාදී' ලේබලය සහ යථාර්ථය
වත්මන් ආණ්ඩුව බලයට පත් වූයේ සමාජවාදී, ප්රගතිශීලී ප්රතිපත්ති ක්රියාත්මක කරන බව පවසමිනි. එහෙත් පසුගිය ධනවාදී යැයි සම්මත රජයන්ටවත් පාලනය කරගත නොහැකි වූ, නැතහොත් හිතාමතාම පෝෂණය කළ විදුලිබල මාෆියාව අඩපණ කිරීමට මෙම ආණ්ඩුවටද නොහැකි වී ඇති බව පෙනේ. මාෆියාවට එරෙහිව සටන් කරනවා වෙනුවට, ඔවුන්ගේ අකාර්යක්ෂමතාවය වසා ගැනීමට ජනතාව මත බර පැටවීම "සමාජවාදී" ප්රතිපත්තියක් වන්නේ කෙසේද? යන්න ගැටලුවකි.
හෙට සමරන නිදහස කුමක්ද?
හෙට (පෙබරවාරි 04) දිනයේ ශ්රී ලංකාව සිය නිදහස් දිනය සමරයි. එහෙත්,
- රටේ බලශක්ති ප්රතිපත්තිය තීරණය කරන්නේ IMF එක නම්,
- පිරිවැය තීරණය කරන්නේ දූෂිත මාෆියාවක් නම්,
- එම බර කරපින්නාගෙන යන්නේ අසරණ ජනතාව නම්,
අප හෙට සමරන්නේ සැබෑ නිදහසක්ද? නැතහොත් ණය හිමියන්ගේ සහ දූෂිතයින්ගේ ග්රහණයට නතුවූ රටක තවත් එක් දිනක් පමණක්ද? යන්න පුරවැසියන් ලෙස අප අපගෙන්ම විමසා බැලිය යුතුය.
