වොෂින්ටනය සහ ඔටාවා අතර පවතින රාජ්ය තාන්ත්රික සබඳතා දැඩි අර්බුදයකට ලක් කරමින්,
කැනේඩියානු ආනයන මත 100%ක දැවැන්ත බද්දක් පනවන බවට ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් අනතුරු අඟවයි. කැනඩාව සහ චීනය අතර ඇති කරගත් නව වෙළඳ ගිවිසුම මෙම ගැටුමට සෘජු හේතුව වී තිබේ.
ඇමරිකාවේ දෙවන විශාලතම වෙළඳ හවුල්කරු වන කැනඩාවට එරෙහිව ට්රම්ප් එල්ල කළ මෙම ප්රකාශයත් සමඟ, කැනේඩියානු අගමැති මාර්ක් කාර්නි සහ ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරයා අතර පවතින වාග් සංග්රාමය මේ වන විට ගෝලීය ආර්ථිකයම කැලඹීමට සමත් වී ඇත.
චීනය කැනඩාව 'ගිලගනු' ඇතිද?
තම 'Truth Social' ජාලය හරහා ප්රකාශයක් නිකුත් කරමින් ජනාධිපති ට්රම්ප් සඳහන් කළේ, චීන නිෂ්පාදන ඇමරිකානු වෙළඳපොළට රිංගවීමේ මධ්යස්ථානයක් ලෙස කැනඩාව භාවිතා කිරීමට අගමැති කාර්නි උත්සාහ කරන්නේ නම් එය බරපතල වරදක් බවයි.
"චීනය විසින් කැනඩාව සම්පූර්ණයෙන්ම ගිලගනු ඇත. ඔවුන්ගේ ව්යාපාර, සමාජ පද්ධතිය සහ පොදු ජීවන රටාව මේ හරහා විනාශ වී යනු ඇත,"
යනුවෙන් ට්රම්ප් අනතුරු අඟවා තිබේ.
විශේෂත්වය වන්නේ, මීට සති කිහිපයකට පෙර (ජනවාරි 16) කැනඩාව චීනය සමඟ ගනුදෙනු කිරීම ගැටලුවක් නොවන බව පැවසූ ට්රම්ප්, දැන් හදිසියේම සිය ස්ථාවරය වෙනස් කරමින් 100%ක බදු තර්ජනයක් එල්ල කිරීමයි.
මතභේදයට තුඩු දුන් කැනඩා-චීන ගිවිසුම
මෙම මස මුලදී කැනේඩියානු අගමැතිවරයා චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පින් හමුවී ඇති කරගත් "උපායමාර්ගික හවුල්කාරිත්වය" යටතේ පහත සහන හුවමාරු වී ඇත:
- චීන විද්යුත් රථ (EV): වාර්ෂිකව රථවාහන 49,000ක් දක්වා කැනේඩියානු වෙළඳපොළට ඇතුළු කිරීමට අවසර.
- කෘෂිකාර්මික සහන: කැනේඩියානු කෘෂි නිෂ්පාදන සඳහා චීනය පනවා තිබූ බදු බාධක ඉවත් කිරීම.
- බදු ලිහිල් කිරීම: චීන නිෂ්පාදන සඳහා මීට පෙර පනවා තිබූ දැඩි බදු සීමා කැනඩාව විසින් ඉවත් කිරීම.
"අප දියුණු වන්නේ ඇමරිකාව නිසා නොවෙයි"
- අගමැති කාර්නි
ස්විට්සර්ලන්තයේ දාවෝස් නුවර පැවැත්වෙන ලෝක ආර්ථික සමුළුවේදී (World Economic Forum) අදහස් දක්වමින් කැනේඩියානු අගමැතිවරයා ට්රම්ප්ට දැඩි පිළිතුරක් ලබා දුන්නේය. ඇතැම් බලවත් රටවල් ආර්ථික ඒකාබද්ධතාවය 'අවියක්' ලෙස භාවිතා කරන බව පැවසූ ඔහු, කැනඩාව ස්වෛරී රාජ්යයක් ලෙස තීන්දු ගන්නා බව අවධාරණය කළේය.
දෙරටටම දැනෙන ආර්ථික පීඩනය
පවතින වෙළඳ යුද්ධය හේතුවෙන් දෙරටේම ආර්ථික දර්ශක මේ වන විටත් පහත වැටෙමින් පවතී:
- විරැකියාව: කැනඩාවේ විරැකියා අනුපාතය වසර නවයකට පසු ඉහළම මට්ටමට පැමිණ ඇත.
- සංචාරක ක්ෂේත්රය: කැනේඩියානුවන් ඇමරිකාවට පැමිණීම 31% කින් පහත වැටී තිබේ.
- අපනයන කඩා වැටීම: ඇමරිකානු මත්පැන් අපනයනය 85% කින් පමණ කැනේඩියානු වෙළඳපොළ තුළ පහත වැටී ඇත.
මීළඟ තීරණය ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයෙන්
ජනාධිපතිවරයෙකුට මෙලෙස අත්තනෝමතික ලෙස සහ හදිසි බලතල යටතේ දැවැන්ත බදු පැනවීමට ඇති නීතිමය හැකියාව පිළිබඳව ඇමරිකානු ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය ඉදිරි සති කිහිපය තුළ තීන්දුවක් ලබා දීමට නියමිතය.
ලෝක වෙළඳ රටාවම වෙනස් කළ හැකි මෙම තීරණය දෙස ආර්ථික විද්යාඥයන් සහ දේශපාලන විචාරකයන් දැඩි අවධානයෙන් පසුවෙයි.
# විදේශ මාධ්ය වාර්තා ඇසුරිනි.
