කලාව ද වෙළඳාමකි. එය වෙනත් කිසිවක් නොව වෙළඳාමකි. ඕනෑම
නිෂ්පාදනයකට මිලක් ගෙවිය යුතු සේම, සංගීතය නමැති නිෂ්පාදනයට ද අනිවාර්යයෙන්ම මිලක් ගෙවිය යුතුය.
දැන් කලාව යනු ආත්මීය ප්රකාශනයක්ය, අහසින් කඩා වැටුණු පූජනීය දෙයක්ය වැනි රොමැන්ටික් අදහස් ලියා පලක් නැත. සෘජුවම එහි වෙළඳ න්යාය තේරුම් ගෙන ව්යාපාරයක් ලෙස මෙම කර්මාන්තය පවත්වාගෙන යා යුතුය.
ඒ අනුව, කලාකරුවා පූජනීය ස්ථානයක තබා වන්දනාමාන කළ යුතු නැත. කලාකරුවෙකු හෝ කලාකාරිනියක කරන්නේ ද සමාජයේ පවතින තවත් එක් රැකියාවක් පමණක් බව පුරවැසියන් මෙන්ම කලාකරුවන් ද වටහාගත යුතුය.
දශක ගණනාවක් තිස්සේ ශ්රී ලාංකේය සංගීත කර්මාන්තය තුළ නිර්මාණකරුවන්ට සිදු වූයේ දැවැන්ත අසාධාරණයකි. ප්රසංග වේදිකාවල සහ හෝටල්වල සංගීතය වාදනය කිරීමෙන් ගායක ගායිකාවන් සහ උත්සව සංවිධායකයින් මූල්යමය ප්රතිලාභ ලබද්දී, එහි සැබෑ නිෂ්පාදකයින් වූ පද රචකයින්ට සහ සංගීතඥයින්ට කිසිවක් හිමි වූයේ නැත.
පසුගිය සතියේ සිට බලාත්මක වූ නව ACPOSL (ශ්රී ලංකා නිර්මාණකරුවන්ගේ සහ ප්රකාශකයන්ගේ සංගමය) බලපත්ර නීතිය හරහා මෙම ඓතිහාසික සූරාකෑමට තිත තැබීමට උත්සාහ කර තිබේ. විවාහ මංගල්යයන්, පෞද්ගලික සාද, හෝටල්, බැංකු සහ සුපිරි වෙළඳසැල්වල ප්රසිද්ධියේ සංගීතය වාදනය කිරීම සඳහා නිශ්චිත ගෙවීම් සහිත බලපත්ර ලබා ගැනීම දැන් අනිවාර්ය වේ.
නව රෙගුලාසිවලට අනුව සාමාන්ය DJ ඉසව්වක සිට දැවැන්ත ආයතනික ඉසව්වක් දක්වා රුපියල් 20,000 සිට රුපියල් 125,000 දක්වා වන ගාස්තු ව්යුහයක් හඳුන්වා දී ඇත. උත්සවයකට දින 14කට පෙර මෙම බලපත්රය ලබාගත යුතු අතර, එහි නෛතික වගකීම හෝටල් සහ උත්සව ශාලා වෙත පවරා තිබීම සුවිශේෂී තත්ත්වයකි.
කෙසේ වෙතත්, සත්කාරක සහ උත්සව කළමනාකරණ කර්මාන්තය මේ වන විටත් මීට එරෙහිව දැඩි ප්රතිරෝධයක් දක්වමින් සිටී. ශ්රී ලංකා හෝටල්කරුවන්ගේ සංගමය මෙය දකින්නේ සංචාරක ආර්ථිකය කඩාකප්පල් කරන අසාධාරණ බරක් ලෙසිනි.
විදේශීය සංගීත කෘති සඳහා මෙම බලපත්ර අවශ්යතාවයෙන් නිදහස් කිරීමක් ලබා දී තිබීම මෙහි ඇති ප්රධානතම ගැටලුවයි. මේ හේතුවෙන් දේශීය සංගීතය තහනම් කර බටහිර සංගීතයට පමණක් යොමු වීමට හෝටල් හිමියන්ට පැහැදිලි ආර්ථික දිරිගැන්වීමක් ලැබී ඇත. කොහොමත් වත්මන් තරුණ පරම්පරාව වැඩිපුර රස වින්දනයට යොමුව ඇත්තේද විදේශීය නිර්මාණයන්ය. ඒ අනුව සිදුව ඇති විපර්යාසය දේශීය සංස්කෘතික අනන්යතාවයට එල්ල වන දැඩි ප්රහාරයකි.
අනෙක් අතට, මෙම පද්ධතියේ තාක්ෂණික පසුගාමීත්වය ද ප්රශ්න කළ යුතුය. උත්සවය අවසන් වූ පසු වාදනය කළ ගීතවල ශ්රව්ය පටිගත කිරීමක් (audio log) අතින් ලබා දීමට නියම කිරීම, 2022 පුද්ගලික දත්ත ආරක්ෂණ පනත යටතේ බරපතල නෛතික සහ රහස්යතා අර්බුදයක් නිර්මාණය කරයි.
ඇල්බේනියාව වැනි රටවල් කර්තෘභාග එකතු කිරීම සඳහා මධ්යගත ඩිජිටල් දත්ත සමුදායක් භාවිතා කරද්දී, ශ්රී ලංකාව තවමත් යල්පැන ගිය ක්රම භාවිතා කිරීම ප්රායෝගික නැත. විනිවිදභාවයෙන් තොර හස්තීය ලොග් කිරීම් වෙනුවට Audio Content Recognition (ACR) වැනි තාක්ෂණයන් වෙත බලධාරීන් වහාම යොමු විය යුතුය.
අඩුපාඩු කෙතරම් තිබුණද, ශ්රී ලංකාවේ නිර්මාණකරුවන්ගේ බුද්ධිමය දේපළ ආරක්ෂා කිරීමට ගත් මෙම පියවර අතිශය වැදගත් වේ. කලාව යනු හුදු වෘත්තියක්, වෙළඳාමක් බව පිළිගැනීම එහි පළමු පියවරයි. කුඩා පරිමාණ හෝටල් සඳහා සාධාරණ ගාස්තු ක්රමයක් සහ විනිවිදභාවයෙන් යුත් ඩිජිටල් යාන්ත්රණයක් සකස් කරමින්, මෙම කර්මාන්තය සැබෑ ව්යාපාරික ආකෘතියක් මත ගොඩනැගීම අදාළ ආයතනවල වගකීමකි.
