උදෑසන අවදි වූ මොහොතේ සිට දවස නිමා වනතුරුම අපේ ජීවිතවලට නැතිවම බැරි පානයන් දෙකක් තිබේ.
ඒ 'තේ' සහ 'කෝපි' ය. රැකියා ස්ථානයේදී, මිතුරු හමුවකදී හෝ නිවෙසට පැමිණෙන අමුත්තෙකුට සංග්රහ කිරීමේදී අපට මුලින්ම මතක් වන්නේ උණුසුම් තේ හෝ කෝපි කෝප්පයකි.
කෙසේ වෙතත්, මෑතකදී සමාජ මාධ්ය සහ ජාත්යන්තර පුවත් සේවාවන් ඔස්සේ නිතර කතාබහට ලක්වන මාතෘකාවක් බවට තේ, කෝපි සහ මොළයේ සෞඛ්යය අතර පවතින සබැඳියාව පත්ව තිබේ. විශේෂයෙන්ම වයස්ගත වීමත් සමඟ මතකය හීන වීමේ බියකරු රෝගී තත්ත්වයක් වන ඩිමෙන්ශියාව (Dementia) කෙරෙහි මෙම පානයන් කෙසේ බලපාන්නේද යන්න පිළිබඳව බොහෝ දෙනෙකු තුළ පවතින්නේ කුතුහලයකි.
ඇතැම් පිරිස් පවසන්නේ තේ සහ කෝපි මඟින් ඩිමෙන්ශියා අවදානම වැඩි කරන බවයි. තවත් පිරිසකගේ මතය වන්නේ ඉන් මතක ශක්තිය ආරක්ෂා වන බවයි. සැබෑ විද්යාත්මක සත්යය කුමක්ද?
පර්යේෂණ පෙන්වා දෙන ඇත්ත නැත්ත
ඇමරිකාවේ සහ එක්සත් රාජධානියේ ලක්ෂ සංඛ්යාත පිරිසක් යොදාගෙන වසර ගණනාවක් පුරා සිදු කරන ලද මහා පරිමාණ විද්යාත්මක අධ්යයනයන් කිහිපයකින් හෙළි වී ඇත්තේ, බොහෝ දෙනා සිතන පරිදි තේ හෝ කෝපි මධ්යස්ථව පානය කිරීමෙන් ඩිමෙන්ශියා අවදානම වැඩි නොවන බවයි. ඇත්ත වශයෙන්ම, එහි සිදුවන්නේ අනෙක් පැත්තයි. දිනකට නිසි ප්රමාණයෙන් කැෆේන් (Caffeine) ශරීරයට ලබා ගන්නා පුද්ගලයන්ගේ ඩිමෙන්ශියා සහ ආඝාත (Stroke) අවදානම 15% ත් 20% ත් අතර ප්රමාණයකින් අඩු වන බව එම පර්යේෂණ පෙන්වා දෙයි.
මෙයට ප්රධාන හේතු කිහිපයක් විද්යාඥයන් පෙන්වා දෙයි:
-
ප්රතිඔක්සිකාරක ගුණය: තේ සහ කෝපිවල අඩංගු 'පොලිෆෙනෝල්' වැනි ප්රබල ප්රතිඔක්සිකාරක මඟින් මොළයේ සෛල වයසට යාම සහ ඒවායේ ඇතිවන දැවිල්ල (Inflammation) පාලනය කරයි.
-
රුධිර සංසරණය ක්රමවත් කිරීම: කැෆේන් මඟින් මොළයට ලේ ගෙන යන රුධිර නාලවල සෞඛ්යය ආරක්ෂා කරන අතර, ඩිමෙන්ශියාවට මඟ පාදන දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියා අවදානම ද අඩු කරයි.
ශ්රී ලාංකිකයන් සැලකිලිමත් විය යුතු කරුණු
ලෝකයේ ප්රමුඛතම තේ නිෂ්පාදකයෙකු වන ශ්රී ලංකාවේ අපට ද මෙම පුවත ඉතා වැදගත්ය. ලංකාව තුළ ද මේ වන විට ඩිමෙන්ශියා රෝගීන් ලක්ෂ දෙකකට අධික පිරිසක් සිටින බව ඇස්තමේන්තු කර ඇත. කෙසේ වෙතත්, බටහිර රටවල පර්යේෂණ දත්ත ඒ අයුරින්ම අපට ආදේශ කළ නොහැකි විශේෂ හේතු කිහිපයක් තිබේ.
අප රටේ බහුතරයක් දෙනා තේ හෝ කෝපි පානය කරන්නේ අධික ලෙස සීනි සහ කිරි එකතු කිරීමෙනි. අධික ලෙස සීනි භාවිතය නිසා දියවැඩියාව, තරබාරුකම සහ අධි රුධිර පීඩනය ඇති විය හැකි අතර, එමඟින් ඩිමෙන්ශියා අවදානම තවත් ඉහළ යයි. එබැවින්, තේවලින් ලැබෙන ගුණය අධික සීනි නිසා නැති වී යාමට ඉඩ තිබේ.
සැබෑ ප්රතිලාභය ලැබෙන්නේ කාටද?
මෙහිදී වඩාත්ම වැදගත් වන්නේ 'මධ්යස්ථභාවය' (Moderation) යි. පර්යේෂණවලට අනුව මොළයට හිතකර වන්නේ දිනකට කෝපි කෝප්ප 2-3 ක් හෝ තේ කෝප්ප 1-2 ක් වැනි ප්රමාණයකි.
ගුණදායක යැයි සිතා පමණට වඩා තේ හෝ කෝපි පානය කිරීමෙන් නින්ද නොයාම, හෘද ස්පන්දනය වේගවත් වීම සහ මානසික ආතතිය ඇති විය හැක. සුවදායී නින්දක් නොමැති වීම ද දිගුකාලීනව මතක ශක්තිය දුර්වල වීමට බලපාන ප්රධාන සාධකයකි.
කෙටියෙන් කිවහොත්, නිසි ප්රමාණයෙන් සහ අවම සීනි ප්රමාණයකින් යුක්තව තේ හෝ කෝපි පානය කිරීම ඩිමෙන්ශියා අවදානම වැඩි කරන්නේ නැත; ප්රතිවිරුද්ධව එය මොළයේ සෞඛ්යයට යම් රැකවරණයක් සපයයි.
නමුත් ඩිමෙන්ශියාවෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම ආරක්ෂා වීමට නම් තේ කෝප්පයකට පමණක් සීමා නොවී, සමබල ආහාර වේලක් ගැනීම, දිනපතා ව්යායාම කිරීම, රුධිර පීඩනය පාලනය කර ගැනීම සහ සමාජශීලීව ක්රියාශීලී ජීවිතයක් ගත කිරීම අත්යවශ්ය බව වෛද්යවරු අවධාරණය කරති.
(මූලාශ්රය - Dailymirror)
